Η Εργοδυναμική Πατρών είναι αναμφίβολα μία από τις εταιρείες που έχουν συνδέσει το όνομά τους με μεγάλα έργα υποδομών στην Ήπειρο τα τελευταία χρόνια. Ο Μεγάλος Δακτύλιος των Ιωαννίνων, η οδός Σταύρου Νιάρχου, ο δρόμος Πηγάδια – Γέφυρα Πλάκας, η σύνδεση του κόμβου Τερόβου, αποχετευτικά έργα και πλέον η διπλή γεφύρωση του Αράχθου συνθέτουν ένα σημαντικό χαρτοφυλάκιο εργολαβιών, με συμβάσεις πολλών εκατομμυρίων ευρώ.
Η παρουσία της εταιρείας, ωστόσο, δεν περιορίζεται στα εργοτάξια και στην εκτέλεση των έργων. Εξίσου ενεργή είναι και στο πεδίο των οικονομικών εκκρεμοτήτων που συνοδεύουν τις δημόσιες συμβάσεις.
Πριμ έγκαιρης παράδοσης, αναθεωρήσεις τιμών, συμπληρωματικές συμβάσεις, ανακεφαλαιωτικοί πίνακες και προσφυγές συνθέτουν μια παράλληλη διαδρομή, στην οποία η εταιρεία διεκδικεί μέχρι τέλους όσα θεωρεί ότι δικαιούται βάσει των συμβατικών της όρων. Και σε αρκετές περιπτώσεις έχει καταφέρει να δικαιωθεί.
Στην οδό Σταύρου Νιάρχου, για παράδειγμα, εξασφάλισε πριμ έγκαιρης παράδοσης ύψους 439.622 ευρώ με ΦΠΑ, μετά την προσφυγή της για την καταβολή του. Στην υπόθεση της μεταφοράς δικτύων της ΔΕΥΑΙ εγκρίθηκε πρόσθετη δαπάνη 84.470 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, η οποία περιλάμβανε ποσά από πριμ και αναθεώρηση.
Τώρα, στο έργο σύνδεσης του κόμβου Τερόβου με τη δεύτερη επαρχιακή οδό Ιωαννίνων – Γέφυρας Πλάκας, η εταιρεία πέτυχε την ακύρωση αρνητικού λογαριασμού, με τον οποίο η Περιφέρεια Ηπείρου επιχειρούσε να αναζητήσει πίσω ποσό 39.551,93 ευρώ.
Η Εργοδυναμική κάνει, ασφαλώς, αυτό που προβλέπει η νομοθεσία: διεκδικεί τα οικονομικά δικαιώματά της και αξιοποιεί τα διαθέσιμα διοικητικά και ένδικα μέσα. Το ερώτημα, όμως, είναι τι κάνει η άλλη πλευρά.
Γιατί όταν ένας ανάδοχος επιμένει μέχρι και στο τελευταίο ευρώ που θεωρεί ότι δικαιούται, η αναθέτουσα αρχή οφείλει να επιδεικνύει την ίδια επιμονή στον έλεγχο των συμβάσεων, στην τεκμηρίωση των αποφάσεων και, κυρίως, στην προστασία των δημόσιων πόρων. Και δεν μπορεί να ανακαλύπτει εκ των υστέρων ότι οι δικές της προηγούμενες εγκρίσεις αποτελούν εμπόδιο στις διορθώσεις που επιχειρεί.
Η τελευταία υπόθεση του δρόμου Τερόβου – Γέφυρας Πλάκας είναι χαρακτηριστική.
Το έργο έχει ολοκληρωθεί εδώ και χρόνια όμως η Περιφερειακή Επιτροπή την Δευτέρα θα χρειαστεί να κλείσει… λογαριασμούς! Η διαφωνία που προέκυψε αφορά τον τρόπο υπολογισμού της αναθεώρησης για τις εργασίες τοποθέτησης στηθαίων ασφαλείας.
Η διαφορά εντοπίστηκε στο εάν ο συντελεστής αναθεώρησης έπρεπε να εφαρμοστεί μόνο στο κόστος της εργασίας τοποθέτησης, το οποίο είχε υπολογιστεί σε 15,89 ευρώ ανά μέτρο, ή στο συνολικό κόστος που περιλάμβανε και το υλικό.
Η Περιφέρεια επιχείρησε να αναζητήσει ποσό 39.551,93 ευρώ με ΦΠΑ, το οποίο είχε ήδη καταβληθεί στον ανάδοχο, μέσω του 25ου αρνητικού λογαριασμού. Ωστόσο, στην υπόθεση υπήρχε μία σημαντική παράμετρος: είχαν προηγηθεί εγκρίσεις ανακεφαλαιωτικών πινάκων και πρωτοκόλλων νέων τιμών, στα οποία είχαν ενσωματωθεί οι συγκεκριμένες οικονομικές προβλέψεις.
Με την απόφαση 118438 της 17ης Ιουλίου 2026, το Υπουργείο Υποδομών έκανε δεκτή την ένσταση της εταιρείας και ακύρωσε τον 25ο αρνητικό λογαριασμό. Η κρίσιμη διάσταση της απόφασης δεν είναι ότι επιβεβαιώθηκε κατ’ ανάγκη ως ορθός ο αρχικός τρόπος υπολογισμού της αναθεώρησης. Είναι ότι οι προηγούμενες εγκρίσεις της Περιφέρειας παρέμεναν σε ισχύ και δεν μπορούσαν να παρακαμφθούν με έναν μεταγενέστερο αρνητικό λογαριασμό, χωρίς να ακολουθηθεί πρώτα η προβλεπόμενη διαδικασία ανάκλησης ή διόρθωσής τους.
Το θέμα επανέρχεται πλέον στην Περιφερειακή Επιτροπή, καθώς στην ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης της 2ας Νοεμβρίου περιλαμβάνεται εισήγηση για τη μη άσκηση ενδίκου μέσου κατά της υπουργικής απόφασης.
Στα δημόσια έργα δεν αρκεί να μετράμε πόσα εκατομμύρια συμβασιοποιούνται, πόσα έργα ξεκινούν και πόσες κορδέλες κόβονται. Εξίσου σημαντικό είναι να γνωρίζουμε πόσο κοστίζουν τελικά, ποιες πρόσθετες δαπάνες εγκρίνονται, με ποια αιτιολογία και πόσο αποτελεσματικά ελέγχονται οι οικονομικές απαιτήσεις των αναδόχων.
Γιατί οι εταιρείες έχουν κάθε δικαίωμα να διεκδικούν όσα προβλέπουν οι συμβάσεις τους. Οι δημόσιες αρχές, όμως, έχουν την υποχρέωση να γνωρίζουν τι εγκρίνουν, να τεκμηριώνουν τις αποφάσεις τους και να διασφαλίζουν ότι κάθε ευρώ που καταβάλλεται από δημόσιους ή κοινοτικούς πόρους είναι νόμιμο και δικαιολογημένο.
