Βοβούσα – Βλαχοζάγορο: Στην αγκαλιά του Αώου

DOLIANH

DOLIANHΜια πανέμορφη ορεινή περιοχή κρυμμένη στη σκιά των αιώνιων κορυφών της Πίνδου και μακριά από τη βουή των διάσημων θερέτρων της Ηπείρου. Το Βλαχοζάγορο και η Βοβούσα βιώνουν τη σημερινή πραγματικότητα ανακαλώντας μνήμες από το παρελθόν, δίπλα σε μια φύση που ακόμα επιβάλλει τους δικούς της όρους στις ανθρώπινες κοινότητες.

Το ανατολικό Ζαγόρι αποτελείται από μια συστάδα δεκαπέντε περίπου οικισμών που βρίσκονται στη ράχη της Πίνδου, στα ανατολικά του νομού Ιωαννίνων και στα σύνορά του με τον νομό Γρεβενών. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν το Φλαμπουράρι, το Γρεβενίτι, το Τρίστενο, το Ελατοχώρι, το Μακρίνο, ο Καστανώνας, η Δόλιανη και φυσικά η Βοβούσα, το όμορφο κεφαλοχώρι που απλώνει τις γειτονιές του πάνω από τις όχθες του ποταμού Αώου.

 

Είναι πιο εύκολα επισκέψιμα μέσω της νεότευκτης Εγνατίας Οδού που συνδέει το Μέτσοβο με τα Γιάννενα, ενώ τα υπόλοιπα Ζαγοροχώρια προσεγγίζονται κυρίως από τα Γιάννενα και από τον οδικό άξονα Γιάννενα – Καλπάκι – Κόνιτσα.

Σε αρκετές από τις απομακρυσμένες αυτές ορεινές κοινότητες μιλούσαν παλαιότερα μαζί με την ελληνική και τη βλάχικη γλώσσα (τη μιλούν ακόμη οι γεροντότεροι), καθώς η πλειοψηφία των κατοίκων είναι βλάχικης καταγωγής, γι’ αυτό και στο Ανατολικό Ζαγόρι έχει δοθεί η προσωνυμία «Βλαχοζάγορο».

Από πλευράς τουριστικής υποδομής η περιοχή δεν μπορεί να συγκριθεί με το Κεντρικό Ζαγόρι (Τσεπέλοβο, Μονοδέντρι, Κήποι) ή με το Δυτικό Ζαγόρι (Πάπιγκο, Αρίστη). Τα καλύτερα καταλύματα θα τα βρείτε στη Βοβούσα, την οποία προτείνουμε να χρησιμοποιήσετε ως αφετηρία για τις εξορμήσεις σας.

Οι οικισμοί, αν και διατηρούν πολλά από τα αρχιτεκτονικά τους γνωρίσματα, δεν χαρακτηρίζονται από ομοιογένεια και συνέχεια, αφού η περιοχή βίωσε την ολοκληρωτική καταστροφή από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής το 1943. Παμπάλαια αρχοντικά, βιβλιοθήκες και εκκλησίες παραδόθηκαν στις φλόγες.

Ακολούθησαν τα ακόμη σκληρότερα χρόνια του Εμφυλίου και η ανέχεια των μεταπολεμικών χρόνων. Η άγνοια, η φτώχεια, η δυσπραγία, η αμέλεια της πολιτείας, οι δύσκολες συνθήκες διαβίωσης με τους βαρείς χειμώνες δεν βοήθησαν ώστε οι οικισμοί αυτοί να ανοικοδομηθούν πλήρως σύμφωνα με τις παραδοσιακές φόρμες.

Σήμερα στο Ανατολικό Ζαγάρι θα δεις θαυμάσια σπίτια αιώνων με αλουμινένια παράθυρα, σκεπές από τσίγκο και άλλες αταίριαστες παρεμβάσεις. Παρ’ όλα αυτά η ανεπιτήδευτη ομορφιά των οικισμών αυτών είναι εμφανής, μια και η τουριστική βιομηχανία δεν έχει ανακαλύψει ακόμα τον ξεχωριστό τούτο τόπο.

Κυρίαρχη παρουσία στην τοπιογραφία του Βλαχοζάγορου είναι ο ποταμός Αώος. Αυτός ο σημαντικός τροφοδότης ζωής της ηπειρώτικης γης γεννιέται ψηλά στα βοσκοτόπια του Μετσόβου, στις «Πολιτσές» όπως χαρακτηριστικά ονομάζουν αυτά τα υψίπεδα οι παλιοί κάτοικοι της βουκολικής πολίχνης.

Στα μέσα της δεκαετίας του ’80, στην τοποθεσία «Πέντε Αλώνια» ανάμεσα στη Βοβούσα και στο Μέτσοβο, ανυψώθηκε φράγμα εγκλωβίζοντας τα νερά των πηγών του Αώου μέσα στην περίμετρο της ομώνυμης τεχνητής λίμνης η οποία εμφανίσθηκε ξαφνικά από το πουθενά.

Η λίμνη Πηγών Αώου προσεγγίζεται εύκολα από τον εθνικό δρόμο Τρικάλων – Ιωαννίνων και προτείνουμε από εδώ να ξεκινήσετε την εξερεύνηση της περιοχής.

Ερχόμενοι από Τρίκαλα αμέσως μετά τον αυχένα της Κατάρας θα δείτε τον ασφάλτινο δρόμο που οδηγεί στο φράγμα του Αώου. Γύρω από τη λίμνη δεν υπάρχει υποδομή, όμως το τοπίο συναρπάζει όλες τις εποχές του χρόνου καθώς βρίσκεται σε υψόμετρο 1.400 μ.

Ο τόπος είναι ιδανικός για ήπιες και εναλλακτικές δραστηριότητες όπως ποδηλασία, σκι αντοχής, πεζοπορία. Μετά το φράγμα ο Αώος σμίγει με το Αρκουδόρεμα, ένα μικρό ορεινό ποτάμι που γεννιέται στην κοιλάδα Βάλια Κάλντα και διασχίζει ορμητικό, το πυκνό δάσος του Μούργκου. Ο πανέμορφος αυτός δρυμός που προστατεύεται υπό το καθεστώς του νεοσύστατου Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου (www.pindosnationalpark.gr) είναι προσβάσιμος, ευτυχώς, μόνο με τα πόδια.

ΠΗΓΗ: Έθνος
Φωτογραφία: Θοδωρής Αθανασιάδης
www.viewsofgreece.gr

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ