Πέντε Κέντρα Δόμησης προβλέπονται για την Ήπειρο στο νέο μοντέλο λειτουργίας των πολεοδομιών που σχεδιάζει η κυβέρνηση, με τη μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης στο Ελληνικό Κτηματολόγιο.
Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός πανελλαδικού δικτύου 97 Κέντρων Δόμησης, στα οποία θα ενσωματωθούν οι 183 υφιστάμενες Υπηρεσίες Δόμησης. Από αυτά, 21 θα είναι Περιφερειακά και 76 Τοπικά. Για την Ήπειρο προβλέπονται συνολικά πέντε, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει γίνει γνωστή η επιμέρους χωροθέτησή τους.
Η αλλαγή δεν αφορά απλώς τη διοικητική υπαγωγή των πολεοδομιών σε έναν νέο οργανισμό. Φέρνει διαφορετικό τρόπο εξέτασης των οικοδομικών αδειών, καθώς προβλέπεται ότι ένας φάκελος θα μπορεί να εξετάζεται από υπηρεσία που βρίσκεται σε διαφορετική περιοχή από εκείνη όπου βρίσκεται το ακίνητο. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να αντιμετωπιστούν οι μεγάλες ανισότητες στον φόρτο εργασίας και οι καθυστερήσεις που προκαλεί η υποστελέχωση ορισμένων υπηρεσιών.
Στον πυρήνα του σχεδιασμού βρίσκεται η δημιουργία του Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης. Τα Περιφερειακά Κέντρα θα αναλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τις προεγκρίσεις μεγαλύτερων έργων και υποθέσεις ακινήτων σε προστατευόμενες περιοχές, ενώ τα Τοπικά Κέντρα θα εκδίδουν βεβαιώσεις όρων δόμησης. Οι δήμοι θα διατηρήσουν τις αρμοδιότητες πολεοδομικού σχεδιασμού, ενώ οι έλεγχοι αυθαιρέτων προβλέπεται να ενταχθούν σε επόμενο στάδιο.
Έλεγχος σε όλες τις οικοδομικές άδειες
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τον τρόπο έκδοσης των οικοδομικών αδειών. Το νέο μοντέλο προβλέπει υποχρεωτικό προληπτικό έλεγχο όλων των αδειών από ανεξάρτητους ιδιώτες μηχανικούς, οι οποίοι θα επιλέγονται με κλήρωση μέσω ειδικού μητρώου του Τεχνικού Επιμελητηρίου.
Παράλληλα, η Διοίκηση θα πραγματοποιεί πρόσθετους δειγματοληπτικούς ελέγχους στο 30% των αδειών πριν από την έναρξη των εργασιών. Αλλάζει επίσης το όριο υποχρεωτικής προέγκρισης, το οποίο σχεδιάζεται να μειωθεί από τα 3.000 στα 1.000 τετραγωνικά μέτρα. Η προέγκριση θα επεκταθεί και σε έργα που βρίσκονται σε περιοχές ειδικής προστασίας, ανεξαρτήτως επιφάνειας.
Στόχος είναι να περιοριστούν οι διαφορετικές ερμηνείες της πολεοδομικής νομοθεσίας, οι καθυστερήσεις και οι δυνατότητες τοπικών παρεμβάσεων στη διαδικασία αδειοδότησης.
Οι ελλείψεις προσωπικού και το κόστος
Η σημερινή εικόνα των πολεοδομιών αποτυπώνει το μέγεθος του προβλήματος. Από τους 332 δήμους της χώρας, μόλις 183 διαθέτουν δική τους Υπηρεσία Δόμησης, ενώ οι υπόλοιποι εξυπηρετούνται από υπηρεσίες άλλων δήμων. Περίπου το 35% των ΥΔΟΜ λειτουργεί με έναν ή δύο μηχανικούς, ενώ στο 23% των υπηρεσιών ο μέσος χρόνος έκδοσης οικοδομικής άδειας ξεπερνά τους έξι μήνες.
Για την πλήρη ανάπτυξη του νέου συστήματος υπολογίζονται ανάγκες 1.056 μηχανικών. Το ετήσιο κόστος λειτουργίας μόνο για την έκδοση οικοδομικών αδειών εκτιμάται σε 32 εκατομμύρια ευρώ, την ώρα που τα αντίστοιχα έσοδα από παράβολα υπολογίζονται μόλις σε 1,5 έως 2 εκατομμύρια ευρώ.
Το σχέδιο προβλέπει αξιοποίηση υφιστάμενων κτηματολογικών γραφείων για τη στέγαση των νέων Κέντρων, ώστε να περιοριστεί η ανάγκη δημιουργίας νέων εγκαταστάσεων.
Η πιλοτική εφαρμογή σχεδιάζεται να ξεκινήσει τον Απρίλιο του 2027 με 20 μηχανικούς από τη Λάρισα και τα Τρίκαλα. Η πανελλαδική εφαρμογή τοποθετείται τον Οκτώβριο του ίδιου έτους, εφόσον έχουν προηγηθεί οι αναγκαίες νομοθετικές, οργανωτικές και ψηφιακές προετοιμασίες.
Για την Ήπειρο, το επόμενο κρίσιμο ερώτημα είναι πού θα εγκατασταθούν τα πέντε Κέντρα και με ποιον τρόπο θα εξυπηρετούνται οι πολίτες και οι μηχανικοί στις τέσσερις Περιφερειακές Ενότητες. Ο αριθμός έχει γίνει γνωστός, η κατανομή όμως παραμένει ανοιχτή.
-Με πληροφορίες από https://www.newmoney.gr
