Εννέα περιστατικά παράνομης αλιείας με μηχανότρατες καταγράφηκαν στον Αμβρακικό Κόλπο, σύμφωνα με τη νέα έκθεση της περιβαλλοντικής οργάνωσης iSea, η οποία επιχειρεί να αποτυπώσει την έκταση του προβλήματος στο Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων Αμβρακικού Κόλπου.
Η εικόνα που προκύπτει από την έκθεση βασίζεται σε διαφορετικές πηγές: εναέρια παρακολούθηση με drones, επιτόπιες έρευνες, στοιχεία από λιμάνια, δημοσιεύματα, αλλά και πληροφορίες που συλλέχθηκαν από την τοπική αλιευτική κοινότητα.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο των δράσεων της «Συμμαχίας για τον Αμβρακικό» με χρηματοδότηση του Blue Marine Foundation. Σύμφωνα με την iSea, η παράνομη αλιεία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες απειλές για την προστασία του Αμβρακικού.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν τα στοιχεία από την εναέρια παρακολούθηση. Το 2024 πραγματοποιήθηκαν μηνιαίες πτήσεις με drones, προκειμένου να διαμορφωθεί ένα τυποποιημένο πρωτόκολλο παρακολούθησης. Εξετάστηκαν μεταξύ άλλων το ύψος των πτήσεων, οι διαδρομές, οι καιρικές συνθήκες και η δυνατότητα εντοπισμού και αναγνώρισης αλιευτικών σκαφών.
Το 2025 η παρακολούθηση έγινε συστηματικότερη. Συνολικά πραγματοποιήθηκαν 223 πτήσεις από τον Ιανουάριο έως τον Δεκέμβριο, κατά τις οποίες εντοπίστηκαν 23 αλιευτικά σκάφη.
Από αυτά, 9 κατηγοριοποιήθηκαν ως μηχανότρατες, 7 ως σκάφη των οποίων η δραστηριότητα δεν μπορούσε να προσδιοριστεί με βεβαιότητα και 7 ως σκάφη που πραγματοποιούσαν νόμιμη αλιευτική δραστηριότητα.
Η αναγνώριση των μηχανότρατων, σύμφωνα με την έκθεση, βασίστηκε σε χαρακτηριστικά του αλιευτικού εξοπλισμού, όπως οι πόρτες της τράτας, η χαρακτηριστική σωληνωτή δοκός και το δίχτυ σε σχήμα σάκου.
Ο Οκτώβριος ήταν ο μήνας που ξεχώρισε. Οι πτήσεις των drones κατέγραψαν 9 περιστατικά παράνομης αλιείας με τράτα, με επανειλημμένες καταγραφές σε διαφορετικές νύχτες.
Χαρακτηριστική ήταν η περιοχή της Κορωνησίας, όπου εντοπίστηκαν περισσότερες από μία φορές σκάφη τα οποία αναγνωρίστηκαν ως μηχανότρατες. Σε ορισμένες περιπτώσεις η ταυτοποίηση έγινε από την παρουσία του χαρακτηριστικού σάκου του διχτυού και των μεταλλικών συρμάτων που συνέδεαν το αλιευτικό εργαλείο με το σκάφος.
Η iSea αναφέρει ότι τα ευρήματα των εναέριων ερευνών ενισχύθηκαν και από πληροφορίες συνεργαζόμενων αλιέων της περιοχής.
Η μηχανότρατα δεν είναι, ωστόσο, το μοναδικό ζήτημα που καταγράφεται στην έκθεση.
Στο πλαίσιο του προγράμματος By ElasmoCatch συγκεντρώθηκαν στοιχεία από 1.270 αλιευτικά ταξίδια 137 διαφορετικών σκαφών. Καταγράφηκαν 2.528 καρχαρίες και σαλάχια που αλληλεπίδρασαν με αλιευτικές δραστηριότητες. Από αυτούς, 402 ανήκαν σε προστατευόμενα είδη, ενώ 134 είτε εκφορτώθηκαν είτε απορρίφθηκαν ήδη νεκρά.
Η έκθεση αναφέρεται και στους χειρισμούς των προστατευόμενων ειδών, σημειώνοντας ότι η μη άμεση απελευθέρωσή τους μπορεί να οδηγήσει σε θανάτους, ενώ καταγράφονται και περιπτώσεις διατήρησης για πώληση ή προσωπική κατανάλωση.
Παράλληλα, οι ερευνητές πραγματοποίησαν επιτόπιους ελέγχους σε 7 απομονωμένες περιοχές ελλιμενισμού, όπου εξετάστηκαν συνολικά 128 σκάφη. Στους συγκεκριμένους ελέγχους δεν προέκυψε σαφής αναγνώριση εργαλείων τράτας, με την iSea να επισημαίνει την ανάγκη συνέχισης της παρακολούθησης και συνδυασμού των διαφορετικών μεθόδων.
Παράλληλα, μέσα από τη συνεργασία με την τοπική αλιευτική κοινότητα εντοπίστηκαν περισσότερα από 20 σημεία που θεωρούνται πιθανά σημεία παράνομης δραστηριότητας. Σύμφωνα με την έκθεση, τα στοιχεία διαβιβάστηκαν στις αρμόδιες αρχές και σε ορισμένες περιπτώσεις συνοδεύονταν από φωτογραφικό υλικό.
Ο Αμβρακικός αποτελεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό οικοσύστημα. Στην περιοχή έχουν καταγραφεί 290 είδη πουλιών, ενώ φιλοξενεί περίπου 150 ρινοδέλφινα, θαλάσσιες χελώνες, εννέα είδη σαλαχιών και ένα είδος καρχαρία, καθώς και την απειλούμενη Πίννα.
Η μηχανότρατα απαγορεύεται στον Αμβρακικό εδώ και δεκαετίες, ενώ η περιοχή διέπεται από ένα ιδιαίτερα αυστηρό πλαίσιο προστασίας.
Παρά το πλαίσιο αυτό, τα στοιχεία που συγκεντρώνει η iSea δείχνουν ότι υπάρχουν περιστατικά τα οποία, σύμφωνα με την οργάνωση, χρήζουν συστηματικότερης επιτήρησης και ελέγχου.
Η έκθεση ζητά ενίσχυση των περιπολιών και μεγαλύτερη χωρική και χρονική κάλυψη της επιτήρησης, με ιδιαίτερη έμφαση στις νυχτερινές ώρες, όταν καταγράφεται σημαντικό μέρος της δραστηριότητας των μηχανότρατων.
Ως περιοχές προτεραιότητας αναφέρονται η Κόπραινα, η Βόνιτσα, η Κορωνησία και η Πρέβεζα.
Το βασικό μήνυμα της έκθεσης είναι ότι η αντιμετώπιση της παράνομης αλιείας στον Αμβρακικό δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στην καταγραφή μεμονωμένων περιστατικών. Η iSea προτείνει συνδυασμό εναέριας παρακολούθησης, επιτόπιων ελέγχων και αξιοποίησης των πληροφοριών από την τοπική αλιευτική κοινότητα, ώστε οι έλεγχοι να γίνουν πιο στοχευμένοι και αποτελεσματικοί.
