Σημαντικές αλλαγές καταγράφονται στην παγκόσμια αγορά γαλακτοκομικών, με το διεθνές εμπόριο να συνεχίζει την ανοδική του πορεία, αλλά τις ισορροπίες μεταξύ των μεγάλων εξαγωγικών δυνάμεων να μεταβάλλονται. Την ίδια στιγμή, το τυρί εξελίσσεται στον μεγάλο πρωταγωνιστή του κλάδου, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και παραμένει η μεγαλύτερη εξαγωγική δύναμη, βλέπει το μερίδιό της να περιορίζεται.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της νέας μελέτης «World Dairy Map: 2026» της Rabobank, σύμφωνα με την οποία το διεθνές εμπόριο γαλακτοκομικών αυξήθηκε κατά 11% την περίοδο 2017-2025. Σε όρους ρευστού γάλακτος (Liquid Milk Equivalents – LME), οι παγκόσμιες εμπορικές ροές αυξήθηκαν από 91,1 δισεκατομμύρια κιλά σε 101,2 δισεκατομμύρια κιλά.
Ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης διαμορφώθηκε στο 2%, παρά τις προσωρινές αναταράξεις που προκάλεσαν γεγονότα όπως η μείωση της παραγωγής γάλακτος στη Νέα Ζηλανδία το 2022. Μετά τη συγκρατημένη εικόνα του 2024, το 2025 καταγράφηκε ισχυρή ανάκαμψη με αύξηση περίπου 5%.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει πρώτη, αλλά ο ανταγωνισμός μεγαλώνει
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να διατηρεί την πρώτη θέση στις παγκόσμιες εξαγωγές γαλακτοκομικών, με συνολικό όγκο 27,5 δισεκατομμυρίων κιλών LME το 2025, χωρίς να υπολογίζεται το εμπόριο μεταξύ των κρατών-μελών.
Ωστόσο, το μερίδιό της στις παγκόσμιες εξαγωγές υποχώρησε από περίπου 30% το 2017 στο 27% το 2025, γεγονός που δείχνει ότι ο ανταγωνισμός εντείνεται.
Η Νέα Ζηλανδία παραμένει ο μεγαλύτερος μεμονωμένος εξαγωγέας με μερίδιο 22%, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες ενισχύουν σταθερά τη θέση τους, αυξάνοντας το μερίδιό τους από 11,3% σε 13,5% μέσα σε οκτώ χρόνια.
Παράλληλα, χώρες όπως η Αργεντινή και η Ουρουγουάη αυξάνουν σταθερά την παρουσία τους στις διεθνείς αγορές, γεγονός που καθιστά το παγκόσμιο εμπόριο ακόμη πιο ανταγωνιστικό.
Η Κίνα αγοράζει λιγότερα γαλακτοκομικά
Στην πλευρά της ζήτησης, η Κίνα εξακολουθεί να αποτελεί τον μεγαλύτερο εισαγωγέα γαλακτοκομικών προϊόντων παγκοσμίως, όμως οι εισαγωγές της ακολουθούν σταθερά πτωτική πορεία από το 2021.
Ιδιαίτερα έντονη είναι η μείωση στις εισαγωγές υγρού γάλακτος, κρέμας γάλακτος και γάλακτος σε σκόνη, οι οποίες μέσα σε τέσσερα χρόνια έχουν περιοριστεί σχεδόν στο μισό. Η αύξηση της εγχώριας παραγωγής και η χαμηλότερη κατανάλωση αλλάζουν τις ισορροπίες και αναγκάζουν τους μεγάλους εξαγωγείς να αναζητήσουν νέες αγορές.
Οι νέες αγορές που κερδίζουν έδαφος
Το κενό που αφήνει η Κίνα καλύπτεται σταδιακά από άλλες περιοχές του κόσμου.
Η Σαουδική Αραβία αυξάνει συνεχώς τις εισαγωγές της, καθώς η εγχώρια παραγωγή δεν επαρκεί για να καλύψει τη ζήτηση σε προϊόντα όπως το τυρί, το γάλα σε σκόνη και το εβαπορέ. Αντίστοιχη τάση καταγράφεται στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στο Ομάν.
Στη Νοτιοανατολική Ασία, χώρες όπως η Μαλαισία και η Ταϊλάνδη παρουσιάζουν σταθερή αύξηση της κατανάλωσης γαλακτοκομικών, ενώ η Βραζιλία εξελίσσεται σε μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές εισαγωγών, σχεδόν διπλασιάζοντας τις εισαγωγές της από το 2022 έως το 2025.
Το τυρί είναι ο μεγάλος πρωταγωνιστής
Το μεγαλύτερο κερδισμένο της τελευταίας οκταετίας είναι το τυρί.
Το παγκόσμιο εμπόριο τυριού αυξήθηκε κατά 40% σε σχέση με το 2017 και έφτασε τα 8,96 δισεκατομμύρια κιλά το 2025, καταγράφοντας έναν από τους υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης στον κλάδο των γαλακτοκομικών.
Η άνοδος αυτή στηρίζεται τόσο στην αυξημένη παραγωγή γάλακτος όσο και στη διαρκώς αυξανόμενη διεθνή ζήτηση, με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αργεντινή να έχουν διπλασιάσει τις εξαγωγές τυριού μέσα σε οκτώ χρόνια.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να διατηρεί την κυρίαρχη θέση στις εξαγωγές τυριού. Παρά τη σχετικά μικρή αύξηση της συνολικής παραγωγής γάλακτος, κατευθύνει ολοένα μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής στην τυροκομία, ενισχύοντας τις εξαγωγές και επιβεβαιώνοντας τη μεγάλη διεθνή ζήτηση για τα ευρωπαϊκά τυριά.
Τι σημαίνουν οι εξελίξεις για την Ελλάδα
Οι αλλαγές στην παγκόσμια αγορά παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για την ελληνική κτηνοτροφία.
Η αυξανόμενη ζήτηση για ποιοτικά τυροκομικά προϊόντα δημιουργεί προοπτικές για προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως η φέτα και τα υπόλοιπα ελληνικά τυριά ΠΟΠ. Ταυτόχρονα όμως, η ενίσχυση των εξαγωγών από χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Νέα Ζηλανδία και η Αργεντινή σημαίνει ότι ο ανταγωνισμός στις διεθνείς αγορές γίνεται ολοένα πιο έντονος.
Για τις ελληνικές γαλακτοβιομηχανίες και τους κτηνοτρόφους, η διατήρηση της ποιότητας, η ενίσχυση της εξωστρέφειας και η αξιοποίηση της ισχυρής ταυτότητας των ελληνικών προϊόντων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να αξιοποιηθούν οι νέες ευκαιρίες που διαμορφώνονται στην παγκόσμια αγορά.
