Με το Προεδρικό Διάταγμα υπ’ αριθμ. 22 (ΦΕΚ Α’ 63/27.04.2026), η κυβέρνηση επιχειρεί να δώσει μια οριστική θεσμική απάντηση στα χρόνια προβλήματα της ορεινής Ελλάδας, συστήνοντας την Ειδική Γραμματεία Ορεινών Περιοχών. Η νέα δομή εντάσσεται απευθείας στην Προεδρία της Κυβέρνησης, γεγονός που προσδίδει στο εγχείρημα ένα ιδιαίτερο πολιτικό βάρος.

Στόχος είναι η ανακοπή της πληθυσμιακής συρρίκνωσης, η οικονομική στασιμότητα και η εγκατάλειψη χωριών, μέσω μιας ολοκληρωμένης εθνικής στρατηγικής που θα «ξεκλειδώσει» χρηματοδοτικά και διοικητικά εργαλεία για τους ορεινούς δήμους της χώρας.

Μια δομή με ευρύ φάσμα αρμοδιοτήτων

Η νέα Γραμματεία δεν αποτελεί μια απλή διοικητική μονάδα. Η δομή της –που περιλαμβάνει Τμήμα Συντονισμού και Στρατηγικού Σχεδιασμού, Δικτύωσης και Συνεργασιών, καθώς και Διεθνών Σχέσεων– μαρτυρά την πρόθεση για εξωστρέφεια. Ο στόχος είναι η άντληση ευρωπαϊκών πόρων, η συνεργασία με πανεπιστημιακά ιδρύματα και η κινητοποίηση της ομογένειας για επενδύσεις σε υποδομές, τουρισμό και τοπική επιχειρηματικότητα.

Το ετήσιο κόστος λειτουργίας ανέρχεται στις 535.440 ευρώ (446.200 ευρώ για το υπόλοιπο του 2026), ποσό που επιβαρύνει απευθείας τον προϋπολογισμό της Προεδρίας της Κυβέρνησης.

Η «σκιά» του Υπουργείου Εσωτερικών και τα ερωτήματα

Ωστόσο, η απόφαση να μην ενταχθεί η νέα Γραμματεία στο Υπουργείο Εσωτερικών –τον κατεξοχήν φορέα που διαχειρίζεται τα ζητήματα της Αυτοδιοίκησης– προκαλεί εύλογο προβληματισμό. Πολλοί εκτιμούν ότι η απομάκρυνση από το Υπουργείο Εσωτερικών ίσως δημιουργήσει διοικητική «δυστοκία» και έλλειψη άμεσης σύνδεσης με τους δήμους που αντιμετωπίζουν τα μεγαλύτερα προβλήματα.

Το κρίσιμο ερώτημα που παραμένει αναπάντητο είναι αν η νέα Ειδική Γραμματεία θα αποτελέσει ένα ουσιαστικό εργαλείο περιφερειακής ανασυγκρότησης για τις κοινωνίες της Πίνδου και της υπόλοιπης ορεινής Ελλάδας, ή αν θα περιοριστεί σε έναν ακόμα γραφειοκρατικό μηχανισμό χωρίς μετρήσιμο αποτύπωμα στην καθημερινότητα των ορεινών δήμων.

Η Ήπειρος, με τον τεράστιο ορεινό όγκο της, παρακολουθεί με ενδιαφέρον αν το εγχείρημα αυτό θα φέρει, επιτέλους, τη στήριξη που εδώ και δεκαετίες λείπει.