Με μία μακροσκελή ανάρτηση στα κοινωνικά δίκτυα ο Ηγούμενος της Μονής Τσούκας, Αρχιμανδρίτης Θωμάς, δίνει απαντήσεις σε σχόλια και επικρίσεις που είχαν διατυπωθεί –πιθανόν στα κοινωνικά δίκτυα ή τα καφενεία- για την Μονή Κηπίνας.

Η παρέμβαση του Ηγουμένου αφορά σε μια σειρά ζητημάτων, από το καθεστώς διοικητικής και πνευματικής υπαγωγής της Κηπίνας μέχρι το πανηγύρι της Ζωοδόχου Πηγής, τα έργα που έχουν γίνει στο μνημείο, την παρουσία ανθρώπων στον χώρο και τον τρόπο λειτουργίας του.

Ο Αρχιμανδρίτης Θωμάς κάνει λόγο για πληροφορίες που, όπως υποστηρίζει, διακινούνται με ανακρίβειες ή επιλεκτικό τρόπο και υπογραμμίζει ότι η Μονή Κηπίνας δεν αποτελεί προσωπική ιδιοκτησία κανενός, αλλά ιστορικό και πνευματικό μνημείο που πρέπει να προστατευθεί και να παραδοθεί στις επόμενες γενιές.

Η διοικητική υπαγωγή της Κηπίνας

Ο Ηγούμενος ξεκινά την τοποθέτησή του διευκρινίζοντας το καθεστώς της Μονής.

Όπως αναφέρει, η Μονή Κηπίνας, που βρίσκεται στα Βόρεια Τζουμέρκα, με Βασιλικό Διάταγμα του 1931, μετά την εγκατάλειψή της από τους μοναχούς, τέθηκε υπό την Ιερά Μονή Τσούκας και έκτοτε αποτελεί μετόχι της.

Παράλληλα, σημειώνει ότι η Κηπίνα υπάγεται πνευματικά και διοικητικά στην Ιερά Μητρόπολη Ιωαννίνων, ενώ οι Καλαρρύτες υπάγονται εκκλησιαστικά στην Ιερά Μητρόπολη Άρτης. Ο ίδιος θεωρεί σημαντικό να μην συγχέονται οι δύο αυτές διαφορετικές εκκλησιαστικές δικαιοδοσίες.

Όπως αναφέρει, πριν από περίπου τέσσερα χρόνια ανέλαβε την ηγουμενία της Μονής Τσούκας και μαζί την ευθύνη για τη Μονή Κηπίνας.

Το κλειδί στο καφενείο και το παρελθόν των κλοπών

Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο Ηγούμενος στον τρόπο με τον οποίο, όπως υποστηρίζει, λειτουργούσε η Κηπίνα πριν από την ανάληψη της ευθύνης από τον ίδιο.

Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, τα στοιχεία και τα έγγραφα που παραδόθηκαν στη νέα διοίκηση δημιουργούσαν, κατά την άποψή του, εικόνα ελλιπούς και ουσιαστικά ανεξέλεγκτης διαχείρισης.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα που επικαλείται είναι το κλειδί της Μονής, το οποίο, όπως αναφέρει, παρέμενε μόνιμα σε καφενείο της περιοχής, με αποτέλεσμα να μπορεί να έχει πρόσβαση στον χώρο οποιοσδήποτε.

Ο ίδιος συνδέει το ζήτημα της ασφάλειας με το ιστορικό της Μονής, υπενθυμίζοντας ότι στα τέλη της δεκαετίας του 2000 η Κηπίνα είχε υποστεί σοβαρή λεηλασία, κατά την οποία αφαιρέθηκε ολόκληρο το τέμπλο του παλαιού Καθολικού, μαζί με ανεκτίμητης αξίας εικόνες.

Παράλληλα, κάνει ιδιαίτερη μνεία στον μακαριστό εφημέριο π. Λάμπρο, ο οποίος, όπως αναφέρει, παρέμενε συχνά στη Μονή προκειμένου να εξυπηρετεί τους προσκυνητές και να εξασφαλίζει ανθρώπινη παρουσία στον χώρο.

Γιατί δεν υπάρχει μόνιμη μοναχική παρουσία

Ο Αρχιμανδρίτης Θωμάς εξηγεί ακόμη γιατί, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν είναι εύκολο να εγκατασταθεί μόνιμα μοναχός στην Κηπίνα.

Η Μονή είναι χτισμένη μέσα στον βράχο και αντιμετωπίζει ιδιαίτερα προβλήματα κατά τους χειμερινούς μήνες, καθώς τα νερά εισέρχονται από το βουνό.

Για τον λόγο αυτό, όπως αναφέρει, επιλέχθηκε ένας διαφορετικός τρόπος ώστε να υπάρχει καθημερινή ανθρώπινη παρουσία και παράλληλα να διασφαλίζονται η καθαριότητα, η λειτουργία και η προστασία του μνημείου.

Η έκθεση έργων και η παρουσία νέων καλλιτεχνών

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσει και την παρουσία φοιτητών και αποφοίτων Σχολών Καλών Τεχνών, οι οποίοι έχουν τη δυνατότητα να εκθέτουν έργα τους στον χώρο της Μονής.

Όπως υποστηρίζει, η δραστηριότητα αυτή επιτρέπει στην Κηπίνα να παραμένει ανοιχτή καθημερινά, από το πρωί έως το απόγευμα, να υπάρχει φύλαξη και φροντίδα του χώρου, ενώ ταυτόχρονα δίνεται σε νέους ανθρώπους η δυνατότητα να παρουσιάσουν τη δουλειά τους και να έχουν οικονομική στήριξη για τις σπουδές και την επαγγελματική τους πορεία.

Ο Ηγούμενος διευκρινίζει ότι οι ίδιοι οι εκθέτες αναλαμβάνουν τις νόμιμες διαδικασίες για την έκθεση και ενδεχόμενη πώληση έργων και υπογραμμίζει πως κανένας επισκέπτης δεν είναι υποχρεωμένος να αγοράσει οτιδήποτε.

Όπως αναφέρει, αντίστοιχη δραστηριότητα υπήρχε και στο παρελθόν, σε μικρότερη έκταση, χωρίς να προκαλεί αντιδράσεις. Κατά την άποψή του, οι αντιδράσεις άρχισαν όταν επιχειρήθηκε να μπουν συγκεκριμένοι κανόνες και να οργανωθεί η λειτουργία.

«Δεν απαγορεύσαμε το πανηγύρι της Ζωοδόχου Πηγής»

Ιδιαίτερο κεφάλαιο στην παρέμβαση αποτελεί το πανηγύρι της Ζωοδόχου Πηγής.

Ο Ηγούμενος διαψεύδει κατηγορηματικά ότι η Μονή Κηπίνας απαγόρευσε τη διοργάνωση του παραδοσιακού πανηγυριού.

Όπως υποστηρίζει, συνέβη ακριβώς το αντίθετο: η Μονή ζήτησε από τον Δήμο Βορείων Τζουμέρκων να αναλάβει τη διοργάνωση, χωρίς όμως να υπάρξει τελικά ανάληψη ευθύνης για τη διεξαγωγή της εκδήλωσης.

Στην ίδια αναφορά κάνει λόγο με θετικά λόγια για τον δήμαρχο Βορείων Τζουμέρκων Νικόλαο Βαΐτση, τον οποίο χαρακτηρίζει φίλο του και αναφέρει ότι γνωρίζει την προσπάθεια που καταβάλλεται για την Κηπίνα.

Παράλληλα, υποστηρίζει ότι ο δήμαρχος έχει δεχθεί άδικες επιθέσεις από συνεργάτες του εξαιτίας της στήριξης και του σεβασμού που, κατά τον ίδιο, δείχνει προς τη Μονή.

Ο Αρχιμανδρίτης Θωμάς εξηγεί ότι η Μονή δεν επέλεξε να χρηματοδοτήσει το πανηγύρι, ώστε στη συνέχεια τα έσοδα να καταλήξουν σε τρίτους που θα αναλάμβαναν τη διοργάνωση.

Όποιος επιθυμεί να διοργανώσει το πανηγύρι, αναφέρει, μπορεί να το κάνει, αναλαμβάνοντας το κόστος και τα έσοδα και ακολουθώντας τις προβλεπόμενες νόμιμες διαδικασίες.

Ο ίδιος μάλιστα υποστηρίζει ότι η Μονή προτιμά τα περιορισμένα έσοδα από τους προσκυνητές να κατευθύνονται στη στήριξη ενός νέου ανθρώπου από τα Βόρεια Τζουμέρκα που σπουδάζει, αντί να δαπανώνται για φαγητό και ποτό σε μία εκδήλωση από την οποία θα μπορούσαν να επωφεληθούν τρίτοι.

Οι εργασίες στην Κηπίνα

Αναφορά γίνεται και στις εργασίες που έχουν πραγματοποιηθεί στη Μονή.

Ο Ηγούμενος σημειώνει ότι δεν επιθυμεί να ακυρώσει ή να υποτιμήσει τις προσπάθειες που έγιναν κατά το παρελθόν, επισημαίνοντας ότι κάθε παρέμβαση για την προστασία ενός τόσο σημαντικού μνημείου είναι θετική.

Ωστόσο, αναφέρει ότι από τα έγγραφα και τις αποδείξεις που παραδόθηκαν στη σημερινή διοίκηση προκύπτει, όπως ο ίδιος υποστηρίζει, ότι προηγούμενες εργασίες είχαν γίνει μέσω χρηματοδοτικών προγραμμάτων και δεν υπήρχε καταγεγραμμένη προσωπική δωρεά.

Κατά τη διάρκεια της σημερινής διοίκησης, όπως αναφέρει, με τη στήριξη των προσκυνητών πραγματοποιήθηκε καθαρισμός του Καθολικού και αντικαταστάθηκε η γέφυρα για λόγους ασφαλείας.

Παράλληλα, βρίσκονται σε εξέλιξη παρεμβάσεις για τον περιορισμό της εισροής των νερών της βροχής στο σπήλαιο και την προστασία του μνημείου από περαιτέρω φθορά.

Η ετήσια υποτροφία στους νέους των Βορείων Τζουμέρκων

Ο Ηγούμενος αναφέρεται και σε μία ακόμη πρωτοβουλία που, όπως λέει, έχει αναλάβει η Μονή από τότε που ανέλαβε την ευθύνη της Κηπίνας.

Κάθε χρόνο, όπως αναφέρει, χορηγείται υποτροφία στον νέο ή τη νέα που πετυχαίνει την υψηλότερη βαθμολογία εισαγωγής σε πανεπιστημιακό ίδρυμα και προέρχεται από χωριά των Βορείων Τζουμέρκων.

Πρόκειται, σύμφωνα με τον ίδιο, για μία επιλογή που εντάσσεται στην προσπάθεια να επιστρέφει στην τοπική κοινωνία μέρος της στήριξης που δέχεται η Μονή από τους προσκυνητές.

«Η Κηπίνα δεν είναι ιδιοκτησία κανενός»

Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο Αρχιμανδρίτης Θωμάς υπογραμμίζει ότι η Μονή Κηπίνας δεν μπορεί να αποτελεί πεδίο προσωπικών αντιπαραθέσεων.

Τονίζει ότι πρόκειται για έναν ιστορικό και πνευματικό χώρο, ο οποίος χρειάζεται προστασία και φροντίδα, ώστε να παραμείνει ζωντανός και να παραδοθεί στις επόμενες γενιές.

Ο ίδιος απορρίπτει τις αναφορές και τις επιθέσεις που, όπως λέει, γίνονται μέσα από το διαδίκτυο και κάνει λόγο για ανθρώπους που εμφανίζονται ως «υπερασπιστές» της Μονής, ενώ παρουσιάζουν επιλεκτικά γεγονότα.

Η παρέμβασή του ολοκληρώνεται σε ιδιαίτερα αιχμηρό τόνο, με τον Ηγούμενο να δηλώνει ότι όσοι επιλέγουν να σχολιάζουν από το διαδίκτυο θα συνεχίσουν τη δική τους δουλειά, ενώ η Μονή θα συνεχίσει τη δική της.