Ένας στους δύο στοχευμένους ελέγχους που πραγματοποιεί ο ΔΕΔΔΗΕ καταλήγει στη διαπίστωση ρευματοκλοπής, αναδεικνύοντας το μέγεθος ενός φαινομένου που συνεχίζει να προκαλεί σημαντικές απώλειες στο ηλεκτρικό σύστημα και να επιβαρύνει τελικά τους συνεπείς καταναλωτές με περίπου 450 εκατ. ευρώ ετησίως.
Την ίδια ώρα, οι συνολικές απώλειες του δικτύου – τεχνικές και μη τεχνικές – έχουν εκτιναχθεί την περίοδο της ενεργειακής κρίσης πάνω από το 11%, όταν ο στόχος για τα επόμενα χρόνια κινείται γύρω στο 10%. Το ποσοστό των ρευματοκλοπών έχει επίσης αυξηθεί σημαντικά, από περίπου 1,1% την περίοδο 2012–2013 σε 4,5%–5% την περίοδο της πανδημίας και έως 5,6% στην κορύφωση της ενεργειακής κρίσης.
Η διάκριση με την αδυναμία πληρωμής
Από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τη διοίκηση του ΔΕΔΔΗΕ υπογραμμίζεται ότι η ρευματοκλοπή δεν έχει καμία σχέση με την αδυναμία πληρωμής λογαριασμών. Πρόκειται για παράνομη παρέμβαση στον μετρητή ή στην ηλεκτρική εγκατάσταση, με στόχο να μην καταγράφεται το σύνολο ή μέρος της κατανάλωσης. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνεται, «η ρευματοκλοπή είναι έγκλημα και όχι οικονομική αδυναμία».
Σύνθετες διαδικασίες ελέγχου
Η πιστοποίηση μιας υπόθεσης ρευματοκλοπής είναι ιδιαίτερα απαιτητική διαδικασία, καθώς απαιτούνται περίπου 17 διαφορετικά στάδια ελέγχου και τεκμηρίωσης. Ακόμη και η μη τήρηση ενός και μόνο σταδίου μπορεί να οδηγήσει σε ακύρωση της διαδικασίας επιβολής κυρώσεων. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, μόλις 3%–4% των υποθέσεων παρουσιάζουν διαδικαστικές αστοχίες, ενώ περίπου οι μισοί στοχευμένοι έλεγχοι οδηγούν τελικά σε επιβεβαιωμένη ρευματοκλοπή.
Το οικονομικό αποτύπωμα
Η επίδραση στο σύστημα είναι ιδιαίτερα σημαντική. Με βάση τα στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ, μια μείωση των απωλειών κατά μόλις μία ποσοστιαία μονάδα αντιστοιχεί σε περίπου 80 εκατ. ευρώ ετήσιου οφέλους, ενώ συνολικά οι ρευματοκλοπές επιβαρύνουν τους συνεπείς καταναλωτές με περίπου 450 εκατ. ευρώ τον χρόνο, ή περίπου 60 ευρώ ανά νοικοκυριό.
Οι έξυπνοι μετρητές και η ψηφιοποίηση του δικτύου
Κομβικό ρόλο στην αντιμετώπιση του φαινομένου αναμένεται να διαδραματίσουν οι έξυπνοι μετρητές, με την εγκατάστασή τους να προχωρά με ταχείς ρυθμούς. Σήμερα εγκαθίστανται περίπου 1,3 εκατομμύρια μετρητές ετησίως, ενώ ο στόχος είναι να φτάσουν πλήρη κάλυψη έως το 2030, με 7,7 εκατομμύρια παροχές.
Ήδη περίπου το 50% της καταναλισκόμενης ενέργειας στο δίκτυο υποστηρίζεται από τηλεμέτρηση, ενώ οι έξυπνοι μετρητές καλύπτουν περίπου τα δύο τρίτα της συνολικής κατανάλωσης, καθώς εγκαθίστανται κατά προτεραιότητα σε μεγάλους καταναλωτές.
Επενδύσεις και μετασχηματισμός του ΔΕΔΔΗΕ
Παράλληλα με την καταπολέμηση των ρευματοκλοπών, ο ΔΕΔΔΗΕ βρίσκεται σε φάση εκτεταμένου μετασχηματισμού. Οι ετήσιες επενδύσεις έχουν αυξηθεί από περίπου 500 εκατ. ευρώ την προηγούμενη δεκαετία σε περίπου 800 εκατ. ευρώ σήμερα, ενώ το συνολικό επενδυτικό πρόγραμμα φτάνει τα 2,8 δισ. ευρώ.
Η ανάπτυξη του δικτύου συνοδεύεται από σημαντική αύξηση της σύνδεσης ΑΠΕ, καθώς η εγκατεστημένη ισχύς έχει σχεδόν διπλασιαστεί από το 2019 έως σήμερα, φτάνοντας τα 9 GW, με περίπου 100.000 παραγωγούς συνδεδεμένους στο δίκτυο.
