Σε αχαρτογράφητα νερά και σε κλίμα έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης εισέρχεται η τύχη των έργων ανάδειξης και αποκατάστασης στη Βορειοανατολική Ακρόπολη του Κάστρου Ιωαννίνων.
Η Δημοτική Επιτροπή έλαβε τη στρατηγική απόφαση να μην αποδεχθεί τη νέα προγραμματική σύμβαση που απέστειλε το Υπουργείο Πολιτισμού, εγείροντας ζήτημα «χαμένης αξιοπρέπειας» την ώρα που ο χρόνος πιέζει ασφυκτικά.
Η προγραμματική σύμβαση περιλαμβάνει το Υπουργείο Πολιτισμού, την Περιφέρεια Ηπείρου και τον Δήμο Ιωαννιτών. Από την Περιφέρεια έχει ήδη εγκριθεί όμως ο Δήμος αποτελεί τον πιο σημαντικό κρίκο καθώς το μεν δημοτικό μουσείο είναι στην ιδιοκτησία του, οι δε μελέτες για τα μνημεία έχουν ανατεθεί εδώ και μία εξαετία περίπου, από την προηγούμενη δημοτική αρχή.
Το χρονικό της ρήξης και οι ευθύνες για τις καθυστερήσεις
Ο Αντιδήμαρχος και Πρόεδρος της Δημοτικής Επιτροπής, Θωμάς Γιωτίτσας, έδωσε το στίγμα της σκληρής στάσης του Δήμου.
Ξεκαθάρισε ότι οι καθυστερήσεις στην ωρίμανση των μελετών δεν αποτελούν αποκλειστική ευθύνη του Δήμου, αλλά βαραίνουν εξίσου το Υπουργείο Πολιτισμού και τις υπηρεσίες του.
Ο κ. Γιωτίτσας υπενθύμισε ότι ο Δήμος έχει ήδη χρηματοδοτήσει τον μεγαλύτερο όγκο των μελετών, με απώτερο στόχο να εντάξει τα έργα στο πρόγραμμα Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης (ΒΑΑ) του ΕΣΠΑ, έχοντας τον πλήρη έλεγχο της υλοποίησης.
«Αιφνιδιασμός χωρίς διάλογο»: Τα 4 σημεία-αγκάθια
Η δημοτική αρχή καταγγέλλει ότι το σχέδιο της σύμβασης διαβιβάστηκε αιφνιδιαστικά, χωρίς καμία προηγούμενη διαβούλευση με τον Δήμο, ο οποίος είναι ο κύριος του έργου και ιδιοκτήτης των μνημείων.
Οι βασικές επιφυλάξεις που οδήγησαν στο «μπλόκο» είναι:
- Κυριότητα και Πνευματικά Δικαιώματα: Ο κίνδυνος να χάσει ο Δήμος τον έλεγχο των μελετών που ο ίδιος πλήρωσε.
- Παραχώρηση Μελετών: Η ασάφεια στη διαδικασία μεταβίβασης των ήδη εκπονούμενων έργων στο Υπουργείο.
- Επιτροπή Παρακολούθησης: Η μονομερής σύνθεση του οργάνου ελέγχου.
- Χρηματοδότηση: Το ερώτημα για το πού θα βρεθούν οι πόροι αν το έργο αποσυνδεθεί από το ΒΑΑ του Δήμου.
Ο Δήμαρχος, Θωμάς Μπέγκας, έχει ήδη παρέμβει με επιστολή του προς το Υπουργείο Πολιτισμού, ζητώντας άμεση σύσκεψη όλων των εμπλεκόμενων φορέων για να ξεκαθαρίσει το θολό τοπίο.
Αντιπαραθέσεις στη συνεδρίαση
Οι αντιπαραθέσεις στη Δημοτική Επιτροπή ήταν αναπόφευκτες με τον Γιώργο Αρλέτο και την Ελένη Ακονίδου από την παράταξη της μείζονος αντιπολίτευσης να ασκούν κριτική στην Δημοτική Αρχή και να καυτηριάζουν το γεγονός ότι επιλέγει την σύγκρουση με το Υπουργείο αντί τον διάλογο και την συνεννόηση.
Γιώργος Αρλέτος: «Αντί για διάλογο, σηκώσατε λάβαρο επανάστασης»
Ο Γιώργος Αρλέτος εμφανίστηκε ιδιαίτερα επικριτικός, τονίζοντας ότι η συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού είχε ξεκινήσει με πολύ σοβαρούς όρους ήδη από το 2020.
- Η έκπληξη για την «άγνοια»: Εξέφρασε την απορία του για το πώς είναι δυνατόν ο Δήμος Ιωαννιτών να δηλώνει άγνοια για τους σχεδιασμούς του Υπουργείου, όταν πρόκειται για έργα τόσο υψηλής σημασίας.
- Η «καλλιέργεια» της σύγκρουσης: Κατηγόρησε τη δημοτική αρχή ότι αντί να επιδιώξει τη συνεννόηση, επέλεξε τη μετωπική αντιπαράθεση. «Δεν υπήρξε κανένας διάλογος ή αγωνία και πηγαίνετε απέναντι σηκώνοντας το λάβαρο της επανάστασης», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η πόλη κινδυνεύει να χάσει τα έργα λόγω αυτής της στάσης.
- Η ευθύνη του Δήμου: Υπογράμμισε ότι ο Δήμος έπρεπε να είχε ολοκληρώσει τις απαραίτητες ενέργειες από τη στιγμή που υπήρχε η πληροφορία ότι το Υπουργείο θα διεκδικούσε τη συνέχεια των μελετών.
Ελένη Ακονίδου: «Μια έκθεση ιδεών που αφήνει αναπάντητα ερωτήματα»
Η Ελένη Ακονίδου χαρακτήρισε την εισήγηση ως μια θεωρητική προσέγγιση χωρίς συγκεκριμένα στοιχεία.
- Απουσία συγκεκριμένων στοιχείων: «Η εισήγηση που διαβάσατε είναι μια πολύ καλή έκθεση ιδεών και τίποτα περισσότερο. Αφήνει αναπάντητα ερωτήματα: Σε ποιο ακριβώς βαθμό βρίσκονται οι μελέτες; Ποιες ακριβώς μελέτες έχουν προχωρήσει;».
- Η «χαμένη» συνεργασία: Υπενθύμισε ότι η προηγούμενη δημοτική αρχή βρισκόταν σε «πολύ συχνή, άμεση και αποτελεσματική συνεργασία» με την Υπουργό και τους επιτελείς της, αναρωτώμενη γιατί αυτή η γέφυρα επικοινωνίας κόπηκε τώρα.
- Το ζητούμενο είναι το έργο: Η κ. Ακονίδου κατέληξε στο ότι ο Δήμος αναλώνεται σε «δηλώσεις διαμαρτυρίας» ενώπιον της επιτροπής, τη στιγμή που το μόνο που θα έπρεπε να απασχολεί τη δημοτική αρχή είναι η άμεση υλοποίηση των έργων και η αποφυγή περαιτέρω καθυστερήσεων.
Κώστας Γκόγκος: «Το ΚΑΣ στάθηκε εμπόδιο»
Ο Αντιδήμαρχος Έργων, Κώστας Γκόγκος, υπεραμύνθηκε των χειρισμών του Δήμου, εξηγώντας ότι οι μελέτες εξελίσσονταν ομαλά αλλά προσέκρουαν στις δύσκολες εγκρίσεις του ΚΑΣ.
«Η μελέτη για την Οθωμανική Βιβλιοθήκη ήταν έτοιμη, αλλά ξαφνικά στο Τζαμί Ασλάν Πασά προέκυψε ζήτημα με τη στέγη και ανάγκη αλλαγών. Ενώ ήμασταν σε επαφή, προέκυψε μια σύμβαση που μας λυπεί και δεν τη δεχόμαστε», σημείωσε, αμφισβητώντας την ταχύτητα του Υπουργείου στην εκτέλεση έργων.
Στη συζήτηση παρενέβη και ο Μάκης Χρυσοστόμου, ο οποίος έδωσε μια πιο πολιτική διάσταση, υποστηρίζοντας ότι το «αθηνοκεντρικό κράτος» επιθυμεί να πάρει έτοιμα έργα που έχουν ωριμάσει με χρήματα και κόπο της τοπικής κοινωνίας.
Η Δημοτική Επιτροπή κατέληξε στην καταψήφιση της σύμβασης ως έχει, ζητώντας άμεσες αλλαγές και διευκρινίσεις. Ο Δήμος Ιωαννιτών διαμηνύει ότι δεν προτίθεται να παραχωρήσει τις μελέτες που έχει χρηματοδοτήσει, αν δεν διασφαλιστεί η κυριότητα και ο ρόλος του στη χρηματοδότηση των έργων.