Νέες πιέσεις στο κόστος της ενέργειας προκαλεί η άνοδος της διεθνούς τιμής του πετρελαίου, με το Brent να κινείται πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι και την κυβέρνηση να βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο φθινόπωρο.
Το πρώτο μεγάλο τεστ έρχεται στις 15 Οκτωβρίου, όταν ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης. Οι μέχρι τώρα εκτιμήσεις δείχνουν ότι η φετινή πρεμιέρα θα είναι αισθητά ακριβότερη από την περσινή, με την τιμή να κινείται προς την περιοχή των 1,90 ευρώ το λίτρο και, ανάλογα με την πορεία των διεθνών τιμών, να πλησιάζει το όριο των 2 ευρώ.
Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τα νοικοκυριά της Βόρειας Ελλάδας και των ορεινών περιοχών, όπου οι ανάγκες θέρμανσης είναι μεγαλύτερες και η κατανάλωση πετρελαίου παραμένει σημαντική.
Πέρυσι, η περίοδος διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης είχε ξεκινήσει στις 15 Οκτωβρίου 2025. Για τη φετινή περίοδο, ωστόσο, οι συνθήκες στην αγορά πετρελαίου είναι διαφορετικές, με τις διεθνείς τιμές να ασκούν σημαντικά μεγαλύτερη πίεση.
Το ερώτημα πλέον είναι πόσο θα διαρκέσει αυτή η κατάσταση.
Εάν οι διεθνείς τιμές υποχωρήσουν τις επόμενες εβδομάδες, ένα μέρος της πίεσης μπορεί να απορροφηθεί πριν από την έναρξη της χειμερινής περιόδου. Εάν όμως το πετρέλαιο παραμείνει για μεγαλύτερο διάστημα σε υψηλά επίπεδα, τότε η ακριβότερη τιμή στην αντλία θα περάσει αναπόφευκτα και στον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Και το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τη θέρμανση.
Η τιμή του ντίζελ κίνησης παραμένει πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο, ενώ η κρατική επιδότηση που εφαρμόζεται σήμερα έχει ήδη παραταθεί μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου.
Με την υφιστάμενη παρέμβαση να φτάνει στο τέλος της, στο οικονομικό επιτελείο εξετάζεται πλέον εάν θα χρειαστεί νέα παράταση της επιδότησης και τον Οκτώβριο, εφόσον οι τιμές εξακολουθήσουν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα.
Η λογική που φαίνεται να επικρατεί είναι να λαμβάνονται οι αποφάσεις με βάση την πραγματική εικόνα της αγοράς και όχι να δεσμεύονται από τώρα μεγάλα δημοσιονομικά ποσά.
Το διαθέσιμο δημοσιονομικό περιθώριο που έχει αναφερθεί από την κυβέρνηση μπορεί να αποτελέσει «μαξιλάρι» για νέα παρέμβαση, εφόσον αυτή κριθεί αναγκαία.
Το μεγαλύτερο όμως στοίχημα αφορά τον χειμώνα.
Για χιλιάδες οικογένειες, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου οι θερμοκρασίες πέφτουν σημαντικά και η περίοδος θέρμανσης είναι μεγαλύτερη, μία τιμή κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο σημαίνει σημαντική αύξηση του συνολικού κόστους.
Γι’ αυτό και στο τραπέζι έχει αρχίσει να μπαίνει η ιδέα μιας απευθείας επιδότησης στην τιμή του πετρελαίου θέρμανσης, ώστε η ενίσχυση να περνά άμεσα στον καταναλωτή και να μειώνει την τελική τιμή που πληρώνει στην αγορά.
Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει οριστική απόφαση για ένα νέο μέτρο. Η τελική εικόνα θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την πορεία του Brent και των διεθνών τιμών των πετρελαϊκών προϊόντων μέχρι την έναρξη της διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης.
Το υφιστάμενο επίδομα θέρμανσης για τη χειμερινή περίοδο 2025-2026 κυμάνθηκε από 100 έως 800 ευρώ, με το ποσό να μπορεί να φτάσει έως τα 1.200 ευρώ σε περιοχές με αυξημένες ενεργειακές ανάγκες.
Για τη νέα χειμερινή περίοδο, οι τελικοί όροι και τα ποσά θα πρέπει να αποτυπωθούν στο νέο πλαίσιο που θα εκδοθεί. Επομένως, δεν θα πρέπει ακόμη να θεωρούνται δεδομένες αλλαγές που δεν έχουν ανακοινωθεί επίσημα.
Παράλληλα, στον σχεδιασμό για τα επόμενα χρόνια υπάρχει και η ενίσχυση μέσω του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα, που αναμένεται να δημιουργήσει πρόσθετο δίχτυ προστασίας για ευάλωτα νοικοκυριά.
Το ζητούμενο, πάντως, είναι πολύ πιο άμεσο.
Οι επόμενες εβδομάδες θα δείξουν αν η σημερινή άνοδος του πετρελαίου αποτελεί μία προσωρινή αναταραχή ή αν θα μετατραπεί σε νέα, παρατεταμένη ενεργειακή επιβάρυνση.
Για τους καταναλωτές, η ημερομηνία-κλειδί είναι πλέον η 15η Οκτωβρίου.
Τότε θα φανεί πόσο θα κοστίσει πραγματικά το πετρέλαιο θέρμανσης και, μαζί με αυτό, αν η κυβέρνηση θα χρειαστεί να ανοίξει νέο κύκλο μέτρων στήριξης για καύσιμα και θέρμανση.
