Μία συζήτηση με ένταση, αλλά και αρκετά ερωτήματα για την πραγματική κατάσταση του έργου του βιολογικού καθαρισμού Παρακαλάμου, έγινε στη συνεδρίαση λογοδοσίας της Περιφερειακής Αρχής Ηπείρου.
Το έργο έχει πίσω του χρόνια καθυστερήσεων και αλλαγών και, όπως προέκυψε από τη συζήτηση, ακόμη βρίσκεται σε δοκιμαστική λειτουργία, την ώρα που η πλήρης σύνδεση του οικισμού με το αποχετευτικό δίκτυο δεν έχει ολοκληρωθεί.
Το θέμα του βιολογικού έθεσε η περιφερειακή σύμβουλος της ΛΑΣΥ Τίνα Ζέκα ζητώντας συγκεκριμένες απαντήσεις από την Περιφερειακή Αρχή.
Σημειώνεται ότι για το ίδιο έργο και όπως είχε αποκαλύψει το Epiruspost έχει γίνει καταγγελία στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Ο Περιφερειάρχης Ηπείρου Αλέξανδρος Καχριμάνης παρουσίασε το ιστορικό του έργου, το οποίο υλοποιήθηκε από την Περιφέρεια μέσω προγραμματικής σύμβασης με τον Δήμο Πωγωνίου.
Η αρχική σύμβαση υπογράφηκε στις 29 Μαρτίου 2021, με συνολική προθεσμία έως τις 26 Νοεμβρίου 2022 και εξάμηνη δοκιμαστική λειτουργία. Οι εργασίες κατασκευής ολοκληρώθηκαν τον Αύγουστο του 2023, ενώ δόθηκε παράταση μέχρι τον Νοέμβριο του ίδιου έτους για την ολοκλήρωση της σύνδεσης με τον ΔΕΔΔΗΕ.
Στην πορεία, ωστόσο, προέκυψε ένα ακόμη σημαντικό ζήτημα. Η αρχική μελέτη προέβλεπε αντλιοστάσια μέσα στον οικισμό του Παρακαλάμου. Σύμφωνα με τον κ. Καχριμάνη, κρίθηκε ότι η λειτουργία τους θα δημιουργούσε προβλήματα από θόρυβο και οσμές και έτσι αποφασίστηκε να μη χρησιμοποιηθούν και να κατασκευαστούν νέα αντλιοστάσια εκτός οικισμού.
Για τον λόγο αυτό χρησιμοποιήθηκαν δύο υφιστάμενα αντλιοστάσια, με τροποποίηση του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού τους, ενώ κατασκευάστηκε και τρίτο αντλιοστάσιο εξ ολοκλήρου εκτός του οικισμού.
Για το συμπληρωματικό αυτό έργο υπογράφηκε νέα σύμβαση τον Οκτώβριο του 2024, ενώ σύμφωνα με την ενημέρωση του Περιφερειάρχη εκδόθηκε βεβαίωση περαίωσης στις 31 Αυγούστου 2025 και δόθηκε τετράμηνη παράταση.
Το κρίσιμο σημείο είναι ότι, σύμφωνα με έγγραφο της Περιφέρειας προς τον Δήμο Πωγωνίου τον Ιούνιο του 2026, είχαν ολοκληρωθεί επιτυχώς οι επιμέρους δοκιμές και αναμενόταν η παροχή λυμάτων για την έναρξη της δοκιμαστικής λειτουργίας.
Ο Δήμος Πωγωνίου ενημέρωσε στη συνέχεια ότι η δοκιμαστική λειτουργία ξεκίνησε στις 17 Αυγούστου 2026, με την παροχή λυμάτων στα δύο πρώτα αντλιοστάσια, και ότι προβλέπεται να ολοκληρωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Παράλληλα, ο Δήμος έχει ξεκινήσει τη διαδικασία σύνδεσης των δημοτικών κτιρίων και προχωρά, κατά προτεραιότητα, στις συνδέσεις κατοικιών και επαγγελματικών χώρων της κεντρικής αγοράς του Παρακαλάμου.
Και κάπου εδώ άρχισε η μεγάλη αντιπαράθεση.
Ο περιφερειακός σύμβουλος Σπύρος Υφαντής υποστήριξε ότι η εικόνα που παρουσιάζεται δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα που, όπως είπε, βιώνουν οι κάτοικοι του Παρακαλάμου. Έθεσε ευθέως το ζήτημα της διάθεσης λυμάτων στο ποτάμι, υποστηρίζοντας ότι σήμερα μέρος του δικτύου δεν λειτουργεί και ότι υπάρχουν προβλήματα με τις συνδέσεις. Παράλληλα ανέφερε ότι ο ίδιος γνωρίζει την υπόθεση εδώ και δεκαετίες, κάνοντας λόγο για πρόβλημα που παραμένει από το 1998.
Ακόμη πιο συγκεκριμένο ήταν το ερώτημα που έθεσε η κ. Ζέκα. Ζήτησε να διευκρινιστεί τι ακριβώς συνέβη με τα δύο αντλιοστάσια που προβλέπονταν στην αρχική σύμβαση: αν κατασκευάστηκαν και στη συνέχεια κρίθηκε ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιηθούν ή αν τελικά δεν κατασκευάστηκαν ποτέ.
Το δεύτερο ερώτημα αφορούσε τις βεβαιώσεις ολοκλήρωσης και τις δοκιμές του έργου. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, εφόσον δεν είχαν γίνει οι απαιτούμενες συνδέσεις, «με ποια λύματα» πραγματοποιήθηκαν οι δοκιμές και πώς εκδόθηκαν οι σχετικές βεβαιώσεις.
Ο Αλέξανδρος Καχριμάνης απάντησε ότι τα αντλιοστάσια υπήρχαν και ότι στη συνέχεια μεταφέρθηκαν εκτός οικισμού, με την αλλαγή αυτή να έχει εγκριθεί. Υποστήριξε επίσης ότι σε έργα βιολογικών καθαρισμών είναι δυνατόν, κατά την εκτέλεση, να διαπιστωθούν αδυναμίες της αρχικής μελέτης και να γίνουν οι απαραίτητες διορθώσεις μέσω των προβλεπόμενων διαδικασιών.
Σε ό,τι αφορά τις συνδέσεις, ο Περιφερειάρχης επικαλέστηκε το έγγραφο του Δήμου Πωγωνίου, σύμφωνα με το οποίο αυτή την περίοδο προχωρά η σύνδεση των κατοικιών, των καταστημάτων και των επαγγελματικών χώρων της αγοράς. Όπως είπε, αυτό σημαίνει ότι οι συνδέσεις βρίσκονται τώρα σε εξέλιξη και δεν αποτελούσαν ολοκληρωμένο τμήμα της λειτουργίας του συστήματος.
Η συζήτηση όμως δεν σταμάτησε εκεί.
Η Τίνα Ζέκα επέμεινε ότι το πρόβλημα δεν μπορεί να αποδοθεί μόνο στην έλλειψη χρηματοδότησης για τις οικιακές συνδέσεις. Υποστήριξε ότι το βασικό ζήτημα είναι πως στην πρώτη φάση του έργου δεν είχαν ολοκληρωθεί τα απαραίτητα αντλιοστάσια, θέτοντας παράλληλα ζήτημα για την πορεία και την ένταξη του έργου στο ΕΣΠΑ.
Από την πλευρά του ο Περιφερειάρχης επέμεινε ότι οι συνδέσεις των βιολογικών καθαρισμών δεν χρηματοδοτούνταν αρχικά από το ΕΣΠΑ και ότι αυτό δημιουργούσε επί χρόνια σοβαρό πρόβλημα. Όπως είπε, σε αρκετές περιπτώσεις οι Δήμοι δεν είχαν χρήματα για τις συνδέσεις, με αποτέλεσμα να μην υπάρχουν επαρκείς ποσότητες λυμάτων για να πραγματοποιηθούν οι δοκιμές και να καταφεύγουν ακόμη και στη μεταφορά λυμάτων με βυτία.
Αυτό που μένει πλέον είναι το χρονοδιάγραμμα που έχει θέσει ο Δήμος Πωγωνίου. Η δοκιμαστική λειτουργία ξεκίνησε στις 17 Αυγούστου και, σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση που παρουσιάστηκε στη συνεδρίαση, στόχος είναι μέχρι το τέλος του 2026 να έχουν ολοκληρωθεί οι συνδέσεις και να προχωρήσει η πλήρης λειτουργία του συστήματος.
Μέχρι τότε, όμως, παραμένουν ανοιχτά τα ερωτήματα που τέθηκαν στη συνεδρίαση για την πρώτη φάση του έργου, τα αντλιοστάσια, τις συνδέσεις και κυρίως για το τι ακριβώς συμβαίνει σήμερα με τα λύματα του Παρακαλάμου.
Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο από όσα ανέδειξε η συζήτηση: ένα έργο που σχεδιάστηκε εδώ και χρόνια, κατασκευάστηκε σε διαφορετικές φάσεις, χρειάστηκε συμπληρωματικές παρεμβάσεις και αλλαγές στον σχεδιασμό και τώρα βρίσκεται, σύμφωνα με την Περιφέρεια και τον Δήμο, στη φάση της δοκιμαστικής λειτουργίας.
Η τελική απάντηση, πάντως, θα δοθεί όταν το δίκτυο λειτουργήσει πλήρως και ο Παρακάλαμος πάψει να περιμένει ακόμη τη λύση ενός προβλήματος που συζητείται εδώ και δεκαετίες.
