Αντιμέτωποι με ένα πολύπλοκο και κατακερματισμένο σύστημα δηλώσεων ακινήτων βρίσκονταν μέχρι σήμερα εκατομμύρια ιδιοκτήτες, οι οποίοι καλούνταν να δηλώνουν επανειλημμένα τα ίδια στοιχεία σε διαφορετικούς φορείς: στην εφορία (Ε9, Ε2, myProperty), στο Υποθηκοφυλακείο ή το Κτηματολόγιο, αλλά και στους δήμους για πολεοδομικά ζητήματα.

Το αποτέλεσμα ήταν η ύπαρξη πολλαπλών και συχνά αντικρουόμενων «εικόνων» για το ίδιο ακίνητο, καθώς τα επιμέρους συστήματα δεν επικοινωνούσαν μεταξύ τους.

Έρχεται το ΜΙΔΑ – Μία ενιαία εικόνα για όλα τα ακίνητα

Η κατάσταση αυτή αλλάζει άμεσα. Έως το τέλος Μαρτίου, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων αναμένεται να θέσει σε λειτουργία το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ).

Πρόκειται για μια ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα που θα συγκεντρώνει όλα τα στοιχεία που έχουν δηλωθεί κατά καιρούς για κάθε ακίνητο, καλώντας τους ιδιοκτήτες να τα ελέγξουν, να τα επιβεβαιώσουν ή να τα διορθώσουν.

Ωστόσο, το ΜΙΔΑ δεν αποτελεί απλώς μία ακόμη υποχρέωση. Για πρώτη φορά, το κράτος αποκτά πλήρη και δυναμική εικόνα της ακίνητης περιουσίας στη χώρα, με στόχο τον καλύτερο σχεδιασμό φορολογικής, στεγαστικής και αναπτυξιακής πολιτικής. Παράλληλα, δεν αποκλείεται να αναδειχθούν και ακίνητα που δεν είχαν δηλωθεί ποτέ.

Τι θα βλέπουν οι πολίτες στην πλατφόρμα

Περισσότεροι από 7,1 εκατομμύρια ιδιοκτήτες θα κληθούν να εισέλθουν στο σύστημα μέσω των προσωπικών τους κωδικών στο myAADE.

Για κάθε ακίνητο θα εμφανίζονται τρεις προσυμπληρωμένες καρτέλες:

• Τα στοιχεία της εφορίας (ΑΤΑΚ, επιφάνεια, χρήση, ηλεκτροδότηση)
• Τα δεδομένα του Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ, εμβαδόν, δικαιώματα)
• Πληροφορίες από άλλες δημόσιες βάσεις δεδομένων

Ο ιδιοκτήτης θα καλείται να αντιστοιχίσει τον ΑΤΑΚ με τον ΚΑΕΚ και να επιβεβαιώσει ποια στοιχεία είναι ορθά, ενώ το σύστημα θα επισημαίνει αυτόματα τυχόν αποκλίσεις.

Τι πρέπει να δηλωθεί – Τα κρίσιμα σημεία

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται:

• Στα τετραγωνικά μέτρα, όπου αναμένονται πολλές διαφορές
• Στη σωστή δήλωση της χρήσης του ακινήτου
• Στα στοιχεία μίσθωσης (ενοίκιο, διάρκεια, μισθωτής)

Κάθε ακίνητο θα πρέπει να χαρακτηριστεί με ακρίβεια (ιδιοκατοίκηση, ενοικίαση, κενό, επαγγελματική χρήση, αγροτική εκμετάλλευση κ.ά.), μέσα από περισσότερες από 60 κατηγορίες.

Αποκλίσεις χωρίς άμεσες κυρώσεις

Οι αποκλίσεις που θα προκύψουν δεν θεωρούνται αυτομάτως παραβάσεις. Όπως αναγνωρίζουν οι αρμόδιες αρχές, πρόκειται κυρίως για αποτέλεσμα δεκαετιών ασύνδετων ή χειρόγραφων συστημάτων.

Το ΜΙΔΑ δίνει τη δυνατότητα διόρθωσης όλων των στοιχείων σε μία ενιαία βάση, ενώ έχουν ήδη πραγματοποιηθεί εκτεταμένες διασταυρώσεις μεταξύ Ε9 και Κτηματολογίου για τον περιορισμό λαθών.

Αγροτεμάχια στο «μικροσκόπιο»

Ιδιαίτερα σύνθετη αναμένεται να είναι η εικόνα στα αγροτεμάχια, όπου σε πολλές περιοχές της χώρας επικρατούν άτυπες μορφές χρήσης χωρίς επίσημη καταγραφή.

Τα στοιχεία αυτά θα συνδεθούν με τις αγροτικές επιδοτήσεις και τα νέα ψηφιακά συστήματα διαχείρισης, καθιστώντας υποχρεωτική την πλήρη και ακριβή δήλωσή τους.

Προθεσμίες και ειδικές υποχρεώσεις

Οι ιδιοκτήτες θα λάβουν ειδοποίηση και θα έχουν επαρκή χρόνο για διορθώσεις, χωρίς άμεση επιβολή προστίμων.

Ωστόσο, από τον Απρίλιο τίθεται σε ισχύ μία κρίσιμη υποχρέωση:
👉 Κάθε νέα μίσθωση ή μεταβολή χρήσης ακινήτου θα πρέπει να δηλώνεται άμεσα στο σύστημα.

Πώς θα αξιοποιηθούν τα στοιχεία

Τα δεδομένα του ΜΙΔΑ θα χρησιμοποιηθούν για:

• Ελέγχους αδήλωτων εισοδημάτων από ενοίκια
• Αυτόματη συμπλήρωση φορολογικών δηλώσεων
• Εντοπισμό κενών ή αναξιοποίητων ακινήτων
• Σχεδιασμό νέας στεγαστικής πολιτικής

Για τους συνεπείς ιδιοκτήτες, το νέο σύστημα αποτελεί ευκαιρία τακτοποίησης εκκρεμοτήτων. Για όσους το αγνοήσουν, οι συνέπειες θα είναι αναπόφευκτες, καθώς για πρώτη φορά επιχειρείται πλήρης καταγραφή της ακίνητης περιουσίας σε εθνικό επίπεδο.