Οι μεταφορές χρημάτων μέσω IRIS έχουν γίνει καθημερινή συνήθεια για εκατομμύρια συναλλαγές, όμως οι χρήστες θα πρέπει να γνωρίζουν ότι η φορολογική αντιμετώπιση των χρημάτων που λαμβάνουν εξαρτάται από τον πραγματικό λόγο της μεταφοράς και όχι απλώς από το μέσο πληρωμής.
Όπως αναφέρει δημοσίευμα του enikonomia.gr, το 2025 πραγματοποιήθηκαν μέσω IRIS περισσότερες από 126 εκατομμύρια συναλλαγές, συνολικής αξίας περίπου 11 δισ. ευρώ. Η αυξανόμενη χρήση της υπηρεσίας φέρνει στο προσκήνιο ερωτήματα για τις μεταφορές μεταξύ φίλων, συγγενών και γονέων προς τα παιδιά τους.
Πότε δεν υπάρχει φορολογική επιβάρυνση
Όταν δύο φίλοι μοιράζονται έναν λογαριασμό σε εστιατόριο ή ένας επιστρέφει στον άλλο χρήματα για κοινά έξοδα, η μεταφορά δεν αποτελεί από μόνη της εισόδημα. Για παράδειγμα, αν ο ένας πληρώσει έναν λογαριασμό 70 ευρώ και ο άλλος του στείλει τα 35 ευρώ που του αναλογούν μέσω IRIS, πρόκειται για επιμερισμό εξόδων.
Σε αυτές τις περιπτώσεις είναι χρήσιμο να αναγράφεται σαφής αιτιολογία, όπως «διαμοιρασμός εξόδων» ή «επιστροφή χρημάτων». Η περιγραφή θα πρέπει να ανταποκρίνεται στην πραγματική συναλλαγή.
Τι ισχύει για τα χρήματα που στέλνουν οι γονείς στα παιδιά
Οι μεταφορές χρημάτων από γονείς προς παιδιά για την κάλυψη καθημερινών αναγκών, όπως το ενοίκιο, οι λογαριασμοί, η διατροφή και οι μετακινήσεις, δεν αποτελούν αυτομάτως φορολογητέο εισόδημα.
Ωστόσο, όταν πρόκειται για χρηματική δωρεά ή γονική παροχή, πρέπει να εξετάζεται το αντίστοιχο φορολογικό καθεστώς και η διαδικασία δήλωσης. Για χρηματικές γονικές παροχές και δωρεές προς πρόσωπα της Α΄ κατηγορίας, όπως τα παιδιά, προβλέπεται αφορολόγητο έως 800.000 ευρώ υπό συγκεκριμένες νόμιμες προϋποθέσεις.
Υπάρχει όριο πάνω από το οποίο ελέγχεται μια μεταφορά;
Δεν σημαίνει ότι κάθε μεταφορά 1.000 ή 3.000 ευρώ μέσω IRIS θεωρείται αυτομάτως ύποπτη ή φορολογητέα. Σημασία έχει η αιτία της συναλλαγής, η συχνότητά της, η σχέση μεταξύ των εμπλεκομένων και το αν υπάρχουν στοιχεία που τεκμηριώνουν την προέλευση των χρημάτων.
Διαφορετική αντιμετώπιση μπορεί να έχει μια επιστροφή χρημάτων για κοινά έξοδα και διαφορετική οι συστηματικές εισπράξεις που αποτελούν αμοιβή για υπηρεσίες ή πώληση προϊόντων. Στη δεύτερη περίπτωση, οι εισπράξεις πρέπει να αντιμετωπίζονται σύμφωνα με τους κανόνες που ισχύουν για την αντίστοιχη επαγγελματική δραστηριότητα.
Τι ισχύει μεταξύ αδελφών και άλλων συγγενών
Η συγγενική σχέση δεν συνεπάγεται αυτόματη φορολογική απαλλαγή για κάθε χρηματική μεταφορά. Όταν ένας αδελφός στέλνει χρήματα σε άλλον, πρέπει να είναι σαφές αν πρόκειται για επιστροφή οφειλής, συμμετοχή σε κοινά έξοδα ή δωρεά, καθώς οι περιπτώσεις αυτές δεν έχουν την ίδια φορολογική μεταχείριση.
Αν στη μεταφορά μεσολαβεί τρίτο πρόσωπο, όπως ένας γονέας, είναι σημαντικό να μπορεί να τεκμηριωθεί ο πραγματικός σκοπός και η διαδρομή των χρημάτων.
Για τους χρήστες του IRIS, το βασικό είναι να χρησιμοποιούν ακριβή αιτιολογία στις μεταφορές και να διατηρούν τα σχετικά αποδεικτικά στοιχεία. Σε περιπτώσεις μεγάλων ποσών, δωρεών ή γονικών παροχών, χρειάζεται έλεγχος των φορολογικών υποχρεώσεων που ενδέχεται να προκύπτουν.