Η Γιαννιώτικη αργυροχοΐα βρέθηκε στο επίκεντρο του ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, με αφορμή την επίσκεψη των Εμπειρογνωμόνων του Δικτύου Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO στο παραδοσιακό εργαστήριο της οικογένειας Βαρζώκα, στο κέντρο των Ιωαννίνων.
Η δράση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της 19ης Ετήσιας Συνάντησης του Δικτύου Χωρών της ΝΑ Ευρώπης για την Άυλη Πολιτιστική Κληρονομιά, που φιλοξενήθηκε φέτος στα Ιωάννινα και το Ζαγόρι.
Η συνάντηση, με θέμα «Bridging the Tangible and Intangible Cultural Heritage: Synergies between the UNESCO 1972 and 2003 Conventions», διοργανώνεται από το Περιφερειακό Γραφείο της UNESCO για την Επιστήμη και τον Πολιτισμό στην Ευρώπη (Βενετία) και το Περιφερειακό Κέντρο Διαφύλαξης της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΝΑ Ευρώπης (Σόφια), με τη στήριξη των Δήμων Ιωαννιτών και Ζαγορίου.
Στο πλαίσιο της διοργάνωσης, το Σωματείο Ασημουργών και Μεταλλοτεχνιτών Ιωαννίνων «Η Γιαννιώτικη Τέχνη», με επικεφαλής τον πρόεδρό του Κωνσταντίνο Ζερβό, υποδέχθηκε τους διεθνείς εμπειρογνώμονες, προσφέροντάς τους μια βιωματική γνωριμία με τη ζωντανή παράδοση της γιαννιώτικης αργυροτεχνίας. Οι επισκέπτες είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν τη διαδικασία μετατροπής του ασημιού σε έργο τέχνης και να γνωρίσουν από κοντά το περίτεχνο σκάλισμα, μία από τις πιο χαρακτηριστικές τεχνικές της τοπικής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Την ξενάγηση πραγματοποίησαν ο Αντώνης Καναβούρας, υποψήφιος διδάκτωρ Μουσειολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων με ειδίκευση στη γιαννιώτικη αργυροτεχνία, και η Αναστασία Μαργιόλα, κόρη του δεξιοτέχνη συρματερού Πέτρου Μαργιόλα και ερευνήτρια της τέχνης του φιλιγκράν. Με γνώση και πάθος παρουσίασαν τις τεχνικές, τα εργαλεία και τη φιλοσοφία πίσω από τη δημιουργία των ασημένιων έργων, φωτίζοντας παράλληλα τη μακραίωνη ιστορία της τέχνης που πέρασε από γενιά σε γενιά.
Οι εκπρόσωποι της UNESCO και των ευρωπαϊκών φορέων εξέφρασαν τον ενθουσιασμό τους για την αυθεντικότητα του χώρου και τη δεξιοτεχνία των τεχνιτών, χαρακτηρίζοντας τη γιαννιώτικη αργυροχοΐα παράδειγμα καλής πρακτικής για την ανάδειξη και προστασία της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς σε περιφερειακό και διεθνές επίπεδο.
Η επίσκεψη αυτή επιβεβαιώνει τον ρόλο των Ιωαννίνων ως σημείου αναφοράς πολιτιστικής δημιουργίας, με τη γιαννιώτικη αργυροτεχνία —εγγεγραμμένη από το 2023 στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς— να αποτελεί ζωντανή έκφραση της πολιτισμικής συνέχειας, γεφυρώνοντας το παρελθόν με το παρόν της τοπικής ταυτότητας..