Δεν χρειάζονται αντιπλημμυρικά στην Κόνιτσα, χρειάζονται όμως δρόμοι ελεγχόμενοι για μεγαλύτερη προστασία του οικοσυστήματος.. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα του Περιφερειάρχη Ηπείρου Αλέξανδρου Καχριμάνη μετά το δεκαήμερο όπου μαίνεται η φωτιά στις πλαγιές της Τραπεζίτσας.

Στη συνεδρίαση της Περιφερειακής Επιτροπής επανήλθε ο δρόμος προς  την Μονή Στομίου με την μελέτη που έχει εκπονήσει η Περιφέρεια να βρίσκεται προς έγκριση στον ΟΦΥΠΕΚΑ όπως και η ανάγκη παρεμβάσεων που θα διευκολύνει την πρόσβαση στα δάση.

Ο Περιφερειάρχης ισχυρίστηκε ότι οι ζημιές από την φωτιά δεν είναι τέτοιες που να απαιτούνται αντιπλημμυρικά για την Κόνιτσα.

Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδείχθηκαν ήταν η μεγάλη ποσότητα βιομάζας που έχει συσσωρευτεί στην περιοχή.

Η σταδιακή εγκατάλειψη της κτηνοτροφίας, της γεωργίας και γενικότερα των παραδοσιακών δραστηριοτήτων στην ύπαιθρο έχει αλλάξει σημαντικά το τοπίο. Εκτάσεις που στο παρελθόν χρησιμοποιούνταν για βοσκή και καλλιέργεια έχουν πλέον πυκνή βλάστηση, δημιουργώντας πολύ μεγαλύτερο φορτίο καύσιμης ύλης.

Ο Αλέξανδρος Καχριμάνης αναφέρθηκε χαρακτηριστικά στη δυσκολία που αντιμετώπισαν τα εναέρια μέσα, καθώς η πυκνή βιομάζα συνέχιζε να τροφοδοτεί τη φωτιά.

Όπως ανέφερε, όταν τα ελικόπτερα κατέβαιναν χαμηλά για να πραγματοποιήσουν ρίψεις, η ένταση του αέρα από τις έλικες επηρέαζε τη φωτιά και το νερό δεν είχε το αποτέλεσμα που αναμενόταν, καθώς η βιομάζα αναζωπυρωνόταν.

«Η φωτιά αυτή, τη μέρα που έβρεξε έφτασε σε σημείο να σβήσει. Αλλά κάτω η βιομάζα είναι πάρα πολύ», σημείωσε ο Περιφερειάρχης.

Πρόταση για ελεγχόμενους δρόμους πρόσβασης

Ο Περιφερειάρχης έθεσε στο τραπέζι και την πρόταση που αφορά την πρόσβαση στις ορεινές περιοχές.

Όπως ανέφερε, θα μπορούσαν να δημιουργηθούν δρόμοι ελεγχόμενης πρόσβασης, οι οποίοι θα χρησιμοποιούνται σε περίπτωση πυρκαγιάς από τις υπηρεσίες που εμπλέκονται στην αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.

Στην περίπτωση της περιοχής προς το Στόμιο, έκανε λόγο για δρόμο με ηλεκτρονική μπάρα, ώστε πρόσβαση να έχουν η Πυροσβεστική, η Αστυνομία, το ΕΚΑΒ αλλά και οι μοναχοί.

Η πρόταση, όπως την περιέγραψε, αποσκοπεί στο να υπάρχει ένας ασφαλής και άμεσα διαθέσιμος διάδρομος για τα πυροσβεστικά οχήματα, χωρίς να απαιτείται κάθε φορά να αναζητείται τρόπος πρόσβασης σε δύσβατα σημεία.

Ο ίδιος υποστήριξε ότι ανάλογος σχεδιασμός θα μπορούσε να εφαρμοστεί και στην περιοχή της Τραπεζίτσας.

Ζώνες πυροπροστασίας και δεξαμενές στις κορυφές

Από την πλευρά της αντιπολίτευσης τέθηκε μία ακόμη πρόταση, με έμφαση στην πρόληψη και στην αντιμετώπιση της φωτιάς από ψηλά.

Συγκεκριμένα, προτάθηκε η δημιουργία ζωνών πυροπροστασίας στις κορυφές των βουνών, σε συνδυασμό με την εγκατάσταση υδατοδεξαμενών, ώστε να υπάρχει δυνατότητα άμεσης επέμβασης των εναέριων μέσων.

Η λογική της πρότασης, όπως εξηγήθηκε στη συνεδρίαση, είναι ότι το πρόγραμμα «Antinero» μπορεί να συμβάλλει στην προστασία δρόμων και οικισμών, όμως στην περίπτωση της Τραπεζίτσας το μέτωπο αναπτύχθηκε από τον ορεινό όγκο προς τα χαμηλότερα σημεία.

Ο Περιφερειάρχης από την πλευρά του υποστήριξε ότι η Περιφέρεια δεν έχει τον επιχειρησιακό ρόλο της Πυροσβεστικής πριν από την εκδήλωση μιας πυρκαγιάς, επισημαίνοντας ωστόσο ότι απαιτούνται υποδομές πρόσβασης ώστε, όταν χρειαστεί, τα πυροσβεστικά οχήματα να μπορούν να φτάσουν στα δύσκολα σημεία.

Η εγκατάλειψη της υπαίθρου αλλάζει το τοπίο

Ιδιαίτερο μέρος της συζήτησης καταλαμβάνει η αλλαγή που έχει συντελεστεί στην περιοχή τις τελευταίες δεκαετίες.

Σύμβουλοι της αντιπολίτευσης επισήμαναν ότι οι σημερινές δασικές εκτάσεις σε αρκετά σημεία δεν υπήρχαν με τη σημερινή τους μορφή. Μέχρι τις δεκαετίες του ’60 και του ’70, όπως αναφέρθηκε, πολλές περιοχές γύρω από τους οικισμούς χρησιμοποιούνταν ως χωράφια ή βοσκότοποι.

Η υποχώρηση της κτηνοτροφίας και η απαγόρευση της βόσκησης σε ορισμένες περιοχές συνέβαλαν στη συσσώρευση βλάστησης και καύσιμης ύλης.

Ο κ. Καχριμάνης αναγνώρισε ότι η εγκατάλειψη της υπαίθρου αποτελεί σημαντικό παράγοντα και μίλησε για τις συνέπειες πολιτικών που, όπως είπε, δεν επέτρεψαν την αξιοποίηση της ξυλείας και τη δημιουργία δρόμων μέσα στις δασικές περιοχές.

Στο πλαίσιο αυτό έκανε λόγο και για «ερημοποίηση της υπαίθρου», συνδέοντας την εγκατάλειψη των ορεινών περιοχών με τη σημερινή εικόνα του φυσικού περιβάλλοντος.

Η συζήτηση για την επόμενη μέρα

Το πιο έντονο σημείο της συζήτησης αφορούσε την κατάσταση που διαμορφώνεται μετά τη φωτιά.

Η αντιπολίτευση εξέφρασε ανησυχία για το γεγονός ότι μεγάλες εκτάσεις βλάστησης έχουν καεί και ζήτησε να υπάρξει σχεδιασμός για την προστασία του εδάφους από πιθανές διαβρώσεις και έντονα πλημμυρικά φαινόμενα.

Σε αυτό το σημείο προκλήθηκε ένταση, καθώς ο Περιφερειάρχης υποστήριξε ότι δεν θεωρεί πως στην περιοχή απαιτούνται αντίστοιχες αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις.

Η μεγάλη φωτιά στην Τραπεζίτσα ωστόσο μπορεί να δώσει την αφορμή στην Περιφέρεια Ηπείρου και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς να αναζητήσουν τρόπους και μέσα ώστε να προστατευθεί ο δασικός πλούτος της Ηπείρου.. Και η συζήτηση αυτή πρέπει να γίνει όταν θα σβήσουν οι φλόγες.