Λύση σε ένα τεράστιο αδιέξοδο που κρατά εδώ και έξι μήνες περίπου επιχειρείται από την παραχωρησιούχο της Εγνατίας και το Υπουργείο Υποδομών, χωρίς μέχρι στιγμής να υπάρχει επί της ουσίας.
Πρόκειται για την κίνηση των οχημάτων που μεταφέρουν επικίνδυνο φορτίο, κυρίως καύσιμα καθώς το απαγορευτικό είναι σε ισχύ ενώ εναλλακτικές διαδρομές δεν υπάρχουν.
Το σχέδιο που βρίσκεται στο Υπουργείο
Η νέα παραχωρησιούχος εταιρεία στο πλαίσιο της διαχείρισης της Εγνατία Οδός, έχει καταθέσει σχέδιο προς αξιολόγηση στη Διοικητική Αρχή Σηράγγων του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.
Μέχρι σήμερα, η σχετική διαδικασία πιστοποίησης των σηράγγων δεν έχει ολοκληρωθεί, με αποτέλεσμα να διατηρείται μια ιδιότυπη εκκρεμότητα: από τη μία πλευρά υπάρχει ρητή απαγόρευση διέλευσης επικίνδυνων φορτίων, από την άλλη όμως η έλλειψη εναλλακτικής οδού οδηγεί στην de facto χρήση της Εγνατίας από τα συγκεκριμένα οχήματα.
Η εταιρεία έχει ενημερώσει τους μεταφορείς και τις εταιρείες πετρελαιοειδών ότι η χρήση του αυτοκινητοδρόμου για τέτοια φορτία δεν επιτρέπεται μέχρι την ολοκλήρωση των απαιτούμενων πιστοποιήσεων. Ωστόσο, στην πράξη η κυκλοφορία συνεχίζεται, με την Τροχαία να προχωρά κατά περίπτωση σε ελέγχους και επιβολή κυρώσεων.
Οι σήραγγες και το ευρωπαϊκό πλαίσιο ασφαλείας
Το ζήτημα συνδέεται άμεσα με το αυστηρό ευρωπαϊκό πλαίσιο που διαμορφώθηκε μετά από σοβαρά ατυχήματα σε σήραγγες στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τις προδιαγραφές, οι σήραγγες που δέχονται επικίνδυνα φορτία πρέπει να διαθέτουν πιστοποίηση συγκεκριμένης κατηγορίας, καθώς και ολοκληρωμένα συστήματα πυρασφάλειας, διαφυγής και διαχείρισης κρίσεων.
Στην Εγνατία Οδό λειτουργούν συνολικά 69 σήραγγες, οι οποίες απαιτούν εκτεταμένες παρεμβάσεις και πιστοποίηση. Ιδιαίτερα κρίσιμα σημεία εντοπίζονται σε τμήματα της Δυτικής Μακεδονίας και της Ηπείρου, όπως στην περιοχή Καστανιάς, στο Μέτσοβο και στο τμήμα Ιωαννίνων – Ηγουμενίτσας.
Η διαδικασία, σύμφωνα με τεχνικές εκτιμήσεις, είναι χρονοβόρα και μπορεί να απαιτήσει έως και τρία έτη, καθώς σε αντίστοιχα έργα στο παρελθόν χρειάστηκαν ακόμη και τέσσερα χρόνια για την πλήρη ολοκλήρωση.
Το σχέδιο για προσωρινή διαχείριση
Μέχρι την ολοκλήρωση των έργων αναβάθμισης, έχει εξεταστεί ένα προσωρινό σχέδιο διαχείρισης της κυκλοφορίας, το οποίο προβλέπει νυχτερινές παρεμβάσεις στον άξονα.
Σύμφωνα με αυτό, εξετάζεται η διακοπή κυκλοφορίας των Ι.Χ. για περίπου τέσσερις ώρες τη νύχτα, στο τμήμα από τη Βέροια έως την Ηγουμενίτσα, ώστε να πραγματοποιείται με ασφάλεια η διέλευση των βυτιοφόρων. Παράλληλα, προβλέπεται οργανωμένη ροή των οχημάτων επικίνδυνων φορτίων με συνοδεία και αυστηρό επιχειρησιακό έλεγχο.
Η πρόταση αυτή βρίσκεται υπό αξιολόγηση και, σύμφωνα με πληροφορίες, έχει γίνει καταρχήν αποδεκτή από εμπλεκόμενους φορείς του κλάδου μεταφορών και πετρελαιοειδών, ενώ αναμένεται η τελική έγκριση από τη Διοικητική Αρχή Σηράγγων.
Τα 180 εκατ. ευρώ και οι τεχνικές παρεμβάσεις
Η ανάγκη πιστοποίησης των σηράγγων αποτέλεσε κρίσιμο παράγοντα στη διαδικασία παραχώρησης της Εγνατίας. Για τη χρηματοδότηση των απαραίτητων παρεμβάσεων, ποσό περίπου 180 εκατ. ευρώ αφαιρέθηκε από το συνολικό τίμημα της σύμβασης παραχώρησης, προκειμένου να καλυφθούν τα έργα αναβάθμισης.
Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν συστήματα πυρασφάλειας, εξόδους κινδύνου, ανίχνευση καπνού και φωτιάς, αναβάθμιση επιτήρησης και γενικότερες ηλεκτρομηχανολογικές εργασίες, πολλές από τις οποίες πρέπει να εκτελεστούν εν λειτουργία, γεγονός που αυξάνει σημαντικά τη δυσκολία και τον χρόνο υλοποίησης.
