Νέα δεδομένα στη διαχείριση των οφειλών προς τους δήμους και τις περιφέρειες φέρνει ο νέος Κώδικας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο οποίος ψηφίστηκε στη Βουλή και εισάγει μόνιμη ρύθμιση αποπληρωμής έως και σε 48 μηνιαίες δόσεις.

Η παρέμβαση θεωρείται από τις σημαντικότερες των τελευταίων ετών για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, καθώς διπλασιάζει το σημερινό ανώτατο όριο των 24 δόσεων και επιχειρεί να προσαρμόσει την εξόφληση των δημοτικών χρεών στις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες των πολιτών.

Μόνιμη ρύθμιση τύπου «εφορίας» για οφειλές

Η νέα διάταξη αφορά φυσικά και νομικά πρόσωπα και καλύπτει κάθε είδους βεβαιωμένες οφειλές προς δήμους και περιφέρειες, είτε είναι ληξιπρόθεσμες είτε όχι.

Για πρώτη φορά, η ρύθμιση αποκτά μόνιμο χαρακτήρα, αντίστοιχο με τις πάγιες ρυθμίσεις της εφορίας. Έτσι, οι οφειλέτες θα μπορούν οποιαδήποτε στιγμή να υποβάλουν αίτηση και, εφόσον πληρούν τα κριτήρια, να εντάσσονται σε πρόγραμμα αποπληρωμής από 2 έως 48 έντοκες μηνιαίες δόσεις, με ελάχιστη καταβολή τα 30 ευρώ τον μήνα.

Πώς θα υπολογίζονται οι δόσεις

Σε αντίθεση με το ισχύον πλαίσιο, ο αριθμός των δόσεων δεν θα είναι ενιαίος για όλους, αλλά θα συνδέεται με τη φοροδοτική ικανότητα κάθε οφειλέτη.

Για τα φυσικά πρόσωπα θα λαμβάνεται υπόψη είτε ο μέσος όρος εισοδήματος της τελευταίας τριετίας είτε το εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους, εφόσον είναι υψηλότερο.

Στη συνέχεια θα εφαρμόζεται προοδευτική κλίμακα υπολογισμού, με συντελεστές που ξεκινούν από 4% για εισοδήματα έως 15.000 ευρώ και φθάνουν έως 25% για εισοδήματα άνω των 100.000 ευρώ. Για οικογένειες με παιδιά προβλέπεται μείωση των συντελεστών κατά μία έως τρεις ποσοστιαίες μονάδες, ανάλογα με τον αριθμό των εξαρτώμενων τέκνων.

Με βάση αυτόν τον υπολογισμό θα προκύπτει η μηνιαία δυνατότητα πληρωμής και, κατ’ επέκταση, ο αριθμός των δόσεων.

Όσοι δηλώνουν μηδενικό εισόδημα θα μπορούν να εντάσσονται στη μέγιστη διάρκεια των 48 δόσεων, με την προϋπόθεση της ελάχιστης μηνιαίας καταβολής των 30 ευρώ.

Παράλληλα, δίνεται η δυνατότητα επιλογής μικρότερου αριθμού δόσεων για όσους επιθυμούν ταχύτερη εξόφληση.

Ειδική μέριμνα για ευάλωτα νοικοκυριά

Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τα νοικοκυριά που λαμβάνουν το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα δημοτικά και περιφερειακά συμβούλια θα μπορούν να αποφασίζουν μείωση ή και διαγραφή τόκων, προσαυξήσεων και προστίμων, ενώ προβλέπεται ακόμη και δυνατότητα διαγραφής έως και του 50% της βασικής οφειλής.

Ποιοι θα εγκρίνουν τις ρυθμίσεις

Η διαδικασία έγκρισης διαφοροποιείται ανάλογα με το ύψος της οφειλής:

• Έως 50.000 ευρώ: αρμόδιος ο ταμίας του δήμου ή της περιφέρειας
• Από 50.000 έως 150.000 ευρώ: δημοτική ή περιφερειακή επιτροπή
• Άνω των 150.000 ευρώ: δημοτικό ή περιφερειακό συμβούλιο

Από το νέο πλαίσιο εξαιρούνται οι οφειλές που απορρέουν από συμβάσεις, οι οποίες θα συνεχίσουν να ρυθμίζονται με διαφορετικό καθεστώς.

Στόχος η αύξηση εισπραξιμότητας

Με τη μόνιμη ρύθμιση, το υπουργείο επιδιώκει να δώσει λύση σε ένα χρόνιο πρόβλημα δημοτικών οφειλών και ταυτόχρονα να ενισχύσει την εισπραξιμότητα των ΟΤΑ.

Η βασική φιλοσοφία είναι ότι οι οφειλές αποδίδουν καλύτερα όταν οι δόσεις προσαρμόζονται στις πραγματικές δυνατότητες των πολιτών, αντί να οδηγούνται σε μακροχρόνια αδράνεια ή αναγκαστικά μέτρα είσπραξης.

Εφόσον ψηφιστεί χωρίς ουσιαστικές αλλαγές, η νέα ρύθμιση αναμένεται να αντικαταστήσει το ισχύον πλαίσιο των 24 δόσεων και να αποτελέσει το βασικό εργαλείο διακανονισμού δημοτικών χρεών για τα επόμενα χρόνια.