Δύο διαφορετικές οικονομικές πραγματικότητες αποτυπώνονται μέσα από τα στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων. Από τη μία πλευρά, χιλιάδες φορολογούμενοι δηλώνουν αγορές ακινήτων δισεκατομμυρίων ευρώ, σκάφη αναψυχής, πισίνες και σημαντικές δαπάνες για ιδιωτική εκπαίδευση. Από την άλλη, εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά εξακολουθούν να επιβαρύνονται με δόσεις στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων.
Τα στοιχεία που παρουσιάζει το «Ποντίκι» αποτυπώνουν το εύρος αυτών των διαφορών, χωρίς βέβαια να σημαίνουν ότι κάθε περιουσιακό στοιχείο αντιστοιχεί αυτομάτως σε υψηλό εισόδημα ή μεγάλη οικονομική άνεση.
Στην αγορά ακινήτων, περισσότεροι από 139.000 φορολογούμενοι δήλωσαν αγορές συνολικής αξίας 11,5 δισ. ευρώ. Η μέση δαπάνη ανά αγοραστή διαμορφώθηκε περίπου στις 82.635 ευρώ. Την ίδια στιγμή, σχεδόν 2,95 εκατομμύρια νοικοκυριά δηλώνουν ότι διαμένουν σε ιδιόκτητη κύρια κατοικία, ενώ περίπου 1,9 εκατομμύρια έχουν μισθωμένη ή δωρεάν παραχωρημένη στέγη.
Η εικόνα της περιουσίας συμπληρώνεται από τα στοιχεία για τα σκάφη και τις πισίνες. Στις φορολογικές δηλώσεις καταγράφονται 98.293 σκάφη αναψυχής, καθώς και 19.170 εξωτερικές πισίνες και 292 εσωτερικές δεξαμενές κολύμβησης. Παράλληλα, περισσότερες από 927.000 μονοκατοικίες εμφανίζονται στις δηλώσεις, ενώ οι εξοχικές και δευτερεύουσες κατοικίες ξεπερνούν το ένα εκατομμύριο.
Στην άλλη πλευρά της εικόνας βρίσκονται οι δανειακές υποχρεώσεις. Συνολικά 1.645.109 φορολογούμενοι δηλώνουν ότι εξυπηρετούν στεγαστικά ή καταναλωτικά δάνεια, καταβάλλοντας ετησίως 6,44 δισ. ευρώ. Η μέση ετήσια επιβάρυνση υπολογίζεται σε περίπου 3.913 ευρώ, δηλαδή 326 ευρώ τον μήνα.
Σημαντικές είναι και οι δαπάνες για ιδιωτική εκπαίδευση. Περισσότεροι από 136.000 φορολογούμενοι δηλώνουν δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων, συνολικού ύψους 656,23 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, 2.667 φορολογούμενοι δηλώνουν δαπάνες για οικιακό προσωπικό, οδηγούς και ιδιωτικούς δασκάλους, συνολικού ύψους 38,87 εκατ. ευρώ.
Τα στοιχεία καταγράφουν ακόμη αύξηση των τόκων από τραπεζικές καταθέσεις στην Ελλάδα, οι οποίοι ανήλθαν σε 1,058 δισ. ευρώ, ενώ 24.320 φορολογούμενοι δήλωσαν τόκους 333,02 εκατ. ευρώ από καταθέσεις στο εξωτερικό.
Η συνολική εικόνα δεν αποτυπώνει απλώς διαφορετικές καταναλωτικές συνήθειες. Αναδεικνύει τις μεγάλες αποκλίσεις στην οικονομική δυνατότητα των νοικοκυριών, σε μια περίοδο που το κόστος στέγασης και διαβίωσης εξακολουθεί να πιέζει σημαντικό μέρος της κοινωνίας.
