Για τον Μάιο του 2028 μετατίθεται πλέον η ολοκλήρωση της μελέτης αντιπλημμυρικής προστασίας του Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων, καθώς η Περιφέρεια Ηπείρου προχωρά στη χορήγηση νέας παράτασης 18 μηνών στον ανάδοχο.
Πρόκειται για μια μελέτη που ξεκίνησε το 2022, είχε αρχικό ορίζοντα ολοκλήρωσης τον Νοέμβριο του 2024 και, μετά την πρώτη παράταση που δόθηκε έως τις 4 Νοεμβρίου 2026, χρειάζεται επιπλέον ενάμιση χρόνο για να ολοκληρωθεί.
Η νέα προθεσμία που εισηγείται η αρμόδια υπηρεσία φτάνει στις 3 Μαΐου 2028. Η παράταση αφορά την εκπόνηση της μελέτης και όχι την κατασκευή των αντιπλημμυρικών έργων, για τα οποία θα χρειαστούν ακόμη αρκετά στάδια προετοιμασίας, εγκρίσεων και εξασφάλισης χρηματοδότησης.
Ο αρχικός προϋπολογισμός της μελέτης ανερχόταν σε 2.300.970,59 ευρώ με ΦΠΑ, ενώ τον Μάρτιο του 2026 υπογράφηκε και η πρώτη συμπληρωματική σύμβαση, ύψους 74.832,41 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, για πρόσθετες εργασίες.
Το αντικείμενο είναι σύνθετο και περιλαμβάνει υδρολογικές, υδραυλικές, τοπογραφικές, γεωλογικές, γεωτεχνικές και περιβαλλοντικές μελέτες. Στόχος είναι να διαμορφωθεί ένα συνολικό σχέδιο αντιπλημμυρικής προστασίας για το Λεκανοπέδιο, με παρεμβάσεις που θα λαμβάνουν υπόψη τόσο τα υδρολογικά δεδομένα όσο και τις ιδιαιτερότητες του φυσικού περιβάλλοντος.
Οι περιβαλλοντικές απαιτήσεις και η πρώτη παράταση
Σύμφωνα με την εισήγηση της υπηρεσίας, σημαντικό μέρος των καθυστερήσεων συνδέεται με την πολυπλοκότητα των παρεμβάσεων και το γεγονός ότι τα προτεινόμενα έργα χωροθετούνται σε μεγάλο ποσοστό εντός περιοχών του δικτύου Natura.
Η ανάγκη διερεύνησης εναλλακτικών λύσεων και διαφορετικών σεναρίων λειτουργίας οδήγησε αρχικά στην εκπόνηση ενός συνολικού Master Plan αντιπλημμυρικής προστασίας. Το Master Plan και η υδρολογική μελέτη εγκρίθηκαν στις 11 Απριλίου 2023 και ακολούθησε η εντολή για την εκπόνηση των επόμενων σταδίων.
Η τοπογραφική μελέτη υποβλήθηκε τον Ιούλιο του 2023 και εγκρίθηκε τον Αύγουστο του ίδιου έτους. Τον Δεκέμβριο του 2023 υποβλήθηκαν επίσης η υδραυλική προμελέτη, η γεωλογική μελέτη και η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.
Στη συνέχεια, όμως, η υπηρεσία ζήτησε τροποποιήσεις και συμπληρώσεις στην υδραυλική προμελέτη. Η αναθεωρημένη εκδοχή υποβλήθηκε τον Αύγουστο του 2024, λαμβάνοντας υπόψη και τα νεότερα δημοσιευμένα στοιχεία των χαρτών επικινδυνότητας και κινδύνου πλημμύρας, στο πλαίσιο της πρώτης αναθεώρησης των Σχεδίων Διαχείρισης Κινδύνων Πλημμύρας.
Οι αλλαγές αυτές είχαν ως συνέπεια να χρειαστεί αντίστοιχη επανυποβολή και της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Εκεί προέκυψε ένα ακόμη σημαντικό ζήτημα.
Η παρέμβαση του ΟΦΥΠΕΚΑ και ο ετήσιος κύκλος καταγραφών
Επειδή τα περισσότερα από τα προτεινόμενα έργα βρίσκονται εντός περιοχών Natura, η περιβαλλοντική αδειοδότηση απαιτεί και Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση. Η αρχική αξιολόγηση βασίστηκε σε διαθέσιμες μελέτες, έρευνες και βιβλιογραφικά στοιχεία.
Κατά την εξέταση, ωστόσο, ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) ζήτησε η περιβαλλοντική μελέτη να συμπληρωθεί με πρόσθετες μετρήσεις και καταγραφές στο πεδίο.
Μετά από διαβουλεύσεις με την υπηρεσία αποφασίστηκε να πραγματοποιηθούν εργασίες που θα καλύπτουν τις οικολογικές απαιτήσεις ενός πλήρους ετήσιου κύκλου. Η διαδικασία αυτή, όπως αναφέρεται στην εισήγηση, έχει πλέον ολοκληρωθεί και αναμένεται η επανυποβολή της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, ώστε να προχωρήσει η διαδικασία έκδοσης της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων.
Η έκδοση της συγκεκριμένης απόφασης δεν είναι εφικτό να ολοκληρωθεί μέχρι τη λήξη της ισχύουσας συμβατικής προθεσμίας, στις 4 Νοεμβρίου 2026. Πρόκειται για μία από τις βασικές αιτίες που καθιστούν αναγκαία τη νέα παράταση.
Μετά τη μελέτη ακολουθούν οι οριστικές μελέτες και τα τεύχη δημοπράτησης
Η νέα παράταση δεν αποτελεί και το τελευταίο βήμα πριν από την υλοποίηση των αντιπλημμυρικών παρεμβάσεων. Αντίθετα, από την εισήγηση προκύπτει ότι μετά την έκδοση των περιβαλλοντικών όρων και την έγκριση των υδραυλικών προμελετών θα πρέπει να εκπονηθούν οι οριστικές υδραυλικές και στατικές μελέτες, καθώς και τα τεύχη δημοπράτησης.
Αυτά είναι τα απαραίτητα στοιχεία για να μπορέσουν στη συνέχεια να προχωρήσουν οι διαδικασίες δημοπράτησης των έργων. Θα ακολουθήσει βέβαια και η εξασφάλιση των απαιτούμενων πόρων για την κατασκευή τους.
Ο ανάδοχος ζήτησε την παράταση των 18 μηνών, υποστηρίζοντας ότι το υπολειπόμενο αντικείμενο δεν είναι δυνατό να ολοκληρωθεί μέσα στην ισχύουσα προθεσμία και ότι οι καθυστερήσεις δεν οφείλονται σε δική του υπαιτιότητα. Η υπηρεσία συμφώνησε με το αίτημα, ενώ το Τεχνικό Συμβούλιο Δημοσίων Έργων της Περιφέρειας Ηπείρου γνωμοδότησε ομόφωνα υπέρ της χορήγησής της.
Έτσι, σχεδόν έξι χρόνια μετά την ένταξη της μελέτης στη χρηματοδοτική διαδικασία και με αφετηρία τη σύμβαση του Μαΐου 2022, το Λεκανοπέδιο Ιωαννίνων θα πρέπει να περιμένει τουλάχιστον έως τον Μάιο του 2028 για την ολοκλήρωση του μελετητικού αντικειμένου. Και αυτό χωρίς ακόμη να υπάρχει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για το πότε θα ξεκινήσουν οι παρεμβάσεις που θα προσφέρουν ουσιαστική αντιπλημμυρική προστασία στην περιοχή.
