Την ανάγκη να υπάρξει ιδιαίτερη προσοχή πριν από οποιαδήποτε εργασία στο αρδευτικό φράγμα του Αώου στην Κόνιτσα επισημαίνει η Πρωτοβουλία για την Προστασία και Ανάδειξη της χαράδρας του Αώου.
Αφορμή αποτελεί το αίτημα του ΤΟΕΒ Κόνιτσας για την πρόσβαση σκαπτικών μηχανημάτων και την πραγματοποίηση εργασιών στη διαδρομή προς το αρδευτικό φράγμα, σε τμήμα περίπου 100 μέτρων που, σύμφωνα με την Πρωτοβουλία, διέρχεται μέσα από την κοίτη του ποταμού, παράπλευρα από τον πεζόδρομο που οδηγεί στη Μονή Στομίου.
Η Πρωτοβουλία υποστηρίζει ότι στο συγκεκριμένο σημείο έχουν γίνει κατά το παρελθόν παρεμβάσεις με μεγάλους βράχους και ότι υπάρχει τσιμεντένια ράμπα, την οποία χαρακτηρίζει παράνομη και η οποία, όπως αναφέρει, είχε ως αποτέλεσμα να διευκολύνεται η πρόσβαση τροχοφόρων προς τον πεζόδρομο.
Σύμφωνα με την ίδια, οι βροχοπτώσεις του χειμώνα έχουν απομακρύνει σημαντικό μέρος των υλικών που είχαν τοποθετηθεί στην κοίτη, παραμένουν όμως οι μεγάλοι βράχοι. Εκφράζει έτσι την ανησυχία ότι οι εργασίες στο φράγμα θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέα επίχωση του συγκεκριμένου τμήματος και να διευκολύνουν την πρόσβαση οχημάτων σε σημεία όπου αυτή δεν επιτρέπεται.
Σε εξέλιξη μελέτη για την ιχθυοπανίδα
Παράλληλα, ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι βρίσκεται σε εξέλιξη προκαταρκτική μελέτη για την αποκατάσταση της διαμήκους συνδεσιμότητας του ποταμού στο υφιστάμενο αρδευτικό έργο της Κόνιτσας.
Η μελέτη εκπονείται από το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (MedINA) σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων και Εσωτερικών Υδάτων (ΙΘΑΒΙΠΕΥ) του ΕΛΚΕΘΕ.
Στις 20 Ιουνίου 2026 πραγματοποιήθηκαν επιτόπιες αυτοψίες και δειγματοληψίες, με στόχο να εξεταστούν οι καταλληλότερες τεχνικές λύσεις που θα επιτρέπουν τη μετακίνηση της ιχθυοπανίδας, χωρίς παράλληλα να διαταράσσεται η λειτουργία του αρδευτικού έργου.
Η Πρωτοβουλία υποστηρίζει ότι οποιαδήποτε παρέμβαση στο φράγμα πριν ολοκληρωθεί η απαιτούμενη τεχνική τεκμηρίωση και πριν εκπονηθούν οι αναγκαίες υδραυλικές, στατικές και γεωτεχνικές μελέτες ενδέχεται να δημιουργήσει πρόσθετα προβλήματα.
Τι ζητά η Πρωτοβουλία
Η Πρωτοβουλία για την Προστασία και Ανάδειξη της χαράδρας του Αώου ζητά, πριν από οποιαδήποτε παρέμβαση:
- να μην υπάρξει πρόσβαση των μηχανημάτων κοντά στον πεζόδρομο και την τσιμεντένια ράμπα, ώστε να μην δημιουργηθούν νέες δυνατότητες παράνομης πρόσβασης οχημάτων,
- να ζητηθεί η άποψη των επιστημονικών ομάδων που εκπονούν τη μελέτη για την οικολογική συνδεσιμότητα του ποταμού,
- να απομακρυνθεί η τσιμεντένια ράμπα που, σύμφωνα με την Πρωτοβουλία, έχει κατασκευαστεί παράνομα.
Παράλληλα, ζητά να εξεταστεί η δυνατότητα περιορισμού της ροής στον συγκεκριμένο αύλακα, σε περίπτωση που ο ΤΟΕΒ επικαλείται ανεπάρκεια υδάτινων πόρων, μέχρι να ολοκληρωθούν οι σχετικές μελέτες.
Η Πρωτοβουλία υποστηρίζει ακόμη ότι θα παρακολουθεί την περιοχή και θα καταγράφει τις παρεμβάσεις που θα πραγματοποιηθούν.
Το ζήτημα βρίσκεται πλέον στη συνάντηση δύο διαφορετικών αναγκών: από τη μία η λειτουργία και ο εκσυγχρονισμός του αρδευτικού έργου του κάμπου της Κόνιτσας και από την άλλη η προστασία της οικολογικής συνδεσιμότητας του Αώου και η αποτροπή μη επιτρεπόμενων παρεμβάσεων στην κοίτη και στην περιοχή της χαράδρας.
