Η επίσημη δημοσιοποίηση των στοιχείων της Eurostat για τη διάρκεια της εβδομαδιαίας εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση αναδεικνύει μια από τις πιο έντονες αντιφάσεις της ελληνικής οικονομίας: περισσότερες ώρες δουλειάς, αλλά χαμηλότερη αμοιβή και περιορισμένη αγοραστική δύναμη.
Σύμφωνα με τα στοιχεία για την ηλικιακή ομάδα 20 έως 64 ετών, οι εργαζόμενοι στην Ελλάδα εργάζονται κατά μέσο όρο 39,6 ώρες την εβδομάδα, καταγράφοντας την υψηλότερη επίδοση μεταξύ των 27 κρατών-μελών της ΕΕ.
Η Ελλάδα στην κορυφή της Ευρώπης στις ώρες εργασίας
Η χώρα διατηρεί σταθερά την πρώτη θέση, μπροστά από τη Ρουμανία (39,3 ώρες) και την Πολωνία (39,1 ώρες), ενώ ο ευρωπαϊκός μέσος όρος διαμορφώνεται στις 36,1 ώρες.
Στον αντίποδα, η Ολλανδία καταγράφει τον χαμηλότερο μέσο όρο με 32,2 ώρες εβδομαδιαίας εργασίας.
Με βάση τα στοιχεία αυτά, ο Έλληνας εργαζόμενος δουλεύει περίπου 3,5 ώρες περισσότερο την εβδομάδα από τον μέσο Ευρωπαίο και σχεδόν 7,5 ώρες περισσότερο από έναν εργαζόμενο στην Ολλανδία, γεγονός που αντιστοιχεί πρακτικά σε έναν επιπλέον μήνα εργασίας τον χρόνο.
Το παράδοξο των μισθών και της αγοραστικής δύναμης
Παρά τον υψηλό αριθμό ωρών εργασίας, η Ελλάδα παραμένει στις τελευταίες θέσεις της ΕΕ ως προς την αγοραστική δύναμη και το κατά κεφαλήν ΑΕΠ, ξεπερνώντας οριακά μόνο τη Βουλγαρία.
Την ίδια ώρα, η απόκλιση ανάμεσα στην εργασία και τις απολαβές εντείνεται, καθώς ο πληθωρισμός και το αυξημένο κόστος ζωής περιορίζουν περαιτέρω την πραγματική αξία των μισθών.
Επιχειρηματικά κέρδη και ανισορροπία στην οικονομία
Την εικόνα αυτή συμπληρώνουν τα στοιχεία για την κερδοφορία των επιχειρήσεων, τα οποία δείχνουν σημαντική ενίσχυση τα τελευταία χρόνια.
Σύμφωνα με διαθέσιμες μελέτες, οι εισηγμένες εταιρείες στην Ελλάδα κατέγραψαν καθαρά κέρδη που ξεπερνούν τα 12 δισ. ευρώ, με διανομές μερισμάτων άνω των 6 δισ. ευρώ, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2007.
Η άνοδος της κερδοφορίας καταγράφεται οριζόντια σε κρίσιμους κλάδους της οικονομίας, όπως:
Τράπεζες
Ισχυρή κερδοφορία από επιτοκιακά περιθώρια και προμήθειες συναλλαγών.
Ενέργεια και διύλιση
Υψηλά περιθώρια κέρδους λόγω διεθνών τιμών και συγκυριών.
Λιανεμπόριο και τρόφιμα
Σταθερή ενίσχυση μικτών κερδών, παρά την πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.
Υπηρεσίες και τηλεπικοινωνίες
Συγκέντρωση μεγάλου μέρους των συνολικών λειτουργικών κερδών της αγοράς.
Κατασκευές και υλικά
Ανοδική πορεία λόγω έργων υποδομών και real estate.
Ασφαλιστικός κλάδος
Ισχυρή αύξηση κερδοφορίας, με άνοδο που υπερβαίνει το 60%.
Μοντέλο χαμηλών μισθών και υψηλής πίεσης
Η συνολική εικόνα που προκύπτει από τη σύγκριση ωρών εργασίας, μισθών και εταιρικών κερδών αποτυπώνει ένα οικονομικό μοντέλο που βασίζεται στην εντατική εργασία και τη συγκράτηση του κόστους εργασίας.
Την ίδια στιγμή, ένα μικρό τμήμα της αγοράς συγκεντρώνει δυσανάλογα μεγάλο μέρος της κερδοφορίας, με τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις να απορροφούν το μεγαλύτερο ποσοστό των συνολικών κερδών.
Η Ελλάδα εμφανίζεται ως χώρα υψηλής εργασιακής έντασης, αλλά χαμηλής αμοιβής, γεγονός που συντηρεί ένα διαρκές έλλειμμα αγοραστικής δύναμης για τα νοικοκυριά.
Χωρίς ουσιαστική ενίσχυση των μισθών και ανακατανομή της παραγόμενης αξίας, η «πρωτιά» στις ώρες εργασίας παραμένει περισσότερο ένδειξη πίεσης παρά οικονομικής επιτυχίας.