Δεν πρόκειται πλέον για μεμονωμένες επιχειρηματικές δυσκολίες. Ο κλάδος της μικρής αρτοποιίας και ζαχαροπλαστικής βιώνει μια συστηματική αποψίλωση, με πάνω από 3.000 φούρνους, ζαχαροπλαστεία και πρατήρια να έχουν κατεβάσει ρολά μέσα σε μόλις 30 μήνες, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ένωσης Επιχειρήσεων Αρτοποιίας Ζαχαροπλαστικής (ΕΕΠΑΖ).
Η Ένωση προειδοποιεί ότι η κατάσταση είναι πιο σοβαρή από ό,τι δείχνουν οι αριθμοί. Παρά τις επιστολές προς την κυβέρνηση και τις προειδοποιήσεις από τον Μάρτιο του 2025, οι συνθήκες στον κλάδο όχι μόνο δεν βελτιώθηκαν, αλλά επιβεβαίωσαν τις πιο απαισιόδοξες εκτιμήσεις.
Κόστος πρώτων υλών και ενεργειακή κρίση – Ο διπλός κίνδυνος για τις μικρές επιχειρήσεις
Στην καρδιά της κρίσης βρίσκονται οι ανατιμήσεις πρώτων υλών, που από την πανδημία και έπειτα έχουν φτάσει από 100% έως 400%, ενώ μεγάλο μέρος του αυξημένου κόστους απορροφήθηκε από τις επιχειρήσεις για να μην επιβαρυνθούν οι καταναλωτές.
Το ενεργειακό κόστος λειτουργεί ως δεύτερο χτύπημα. Οι λογαριασμοί ρεύματος για φούρνους και ζαχαροπλαστεία τετραπλασιάστηκαν το 2022 και παραμένουν περίπου διπλάσιοι σε σχέση με τα προ κρίσης επίπεδα, καθιστώντας τη λειτουργία καθημερινών επιχειρήσεων, πολλές εκ των οποίων λειτουργούν νυχθημερόν, εξαιρετικά δύσκολη.
Ψηφιακή και γραφειοκρατική πίεση
Τα τελευταία πέντε χρόνια, οι αρτοποιοί και ζαχαροπλάστες αντιμετωπίζουν ένα κύμα νέων ψηφιακών και γραφειοκρατικών υποχρεώσεων: myDATA, e-send, διασύνδεση POS με ταμειακές, ψηφιακή κάρτα εργασίας και ψηφιακά δελτία αποστολής. Κάθε νέο μέτρο συνεπάγεται κόστος, τεχνικές απαιτήσεις και πολύτιμο χρόνο, στοιχείο κρίσιμο για τη βιωσιμότητα των μικρών επιχειρήσεων.
Η πολυπλοκότητα του κανονιστικού πλαισίου γίνεται φανερή και στα στοιχεία: μόνο για τη διασύνδεση POS και ταμειακών εκδόθηκαν 17 αποφάσεις και εγκύκλιοι, ενώ το 2024 δημοσιεύθηκαν 1.476 διοικητικές αποφάσεις και 50 νόμοι. Σύμφωνα με τον Global Index Complexity 2025, η Ελλάδα παραμένει η χώρα με το πιο σύνθετο ρυθμιστικό περιβάλλον ανάμεσα σε 79 χώρες.
Ελλείψεις προσωπικού και ανασφάλεια
Στο φόντο των παραπάνω, προστίθεται και η έλλειψη προσωπικού, που αυξάνει το εργατικό κόστος και προκαλεί συνεχή ανακύκλωση εργαζομένων. Οι αλλεπάλληλοι έλεγχοι από περισσότερες από 25 δημόσιες υπηρεσίες, παρά τις παρατάσεις ένταξης στο σύστημα Open Business, δημιουργούν ένα μόνιμο αίσθημα ανασφάλειας, σύμφωνα με την ΕΕΠΑΖ.
Τι ζητά ο κλάδος
Η Ένωση επαναφέρει τα βασικά αιτήματα για τη σωτηρία του κλάδου:
- Ανακήρυξη της αρτοποιίας και της ζαχαροπλαστικής ως προστατευόμενου κλάδου.
- Απλοποίηση του νομοθετικού και γραφειοκρατικού πλαισίου.
- Ουσιαστικά μέτρα για το ενεργειακό κόστος.
- Κατάργηση επιβαρύνσεων που δεν αποδίδουν στην πράξη.
Η ΕΕΠΑΖ προειδοποιεί: χωρίς έγκαιρη στήριξη, τα «λουκέτα» θα συνεχιστούν, και ο παραδοσιακός χαρακτήρας του κλάδου θα κινδυνεύσει να χαθεί οριστικά.
