Νέο αίτημα παρατάσεων σε πρόσκληση του ΕΣΠΑ και του Περιφερειακού Προγράμματος της Ηπείρου υποβάλλεται από Δήμους της περιοχής, γεγονός που καταδεικνύει τις σοβαρές αδυναμίες των φορέων της αυτοδιοίκησης να είναι συνεπείς.
Μετά την έντονη αντιπαράθεση που είχε προηγηθεί –κυρίως από τον Δήμο Ιωαννιτών– για την παράταση στις προσκλήσεις της Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης, νέο ζήτημα προέκυψε αυτή τη φορά με την πρόσκληση που αφορά την κατασκευή και επέκταση σχολικών κτιρίων.
Η πρόσκληση είχε δημοσιευθεί τον Ιούνιο του 2025 και οι δήμοι Ιωαννιτών, Ζηρού, Πωγωνίου, Ηγουμενίτσας, Πρέβεζας και Αρταίων που ήταν δικαιούχοι είχαν προθεσμία έως τις 28 Νοεμβρίου για την υποβολή προτάσεων.
Αντί όμως για ώριμους φακέλους, κατέθεσαν αίτημα παράτασης, το οποίο έγινε δεκτό για τρεις μήνες. Παρά την παράταση έως τα τέλη Φεβρουαρίου οι δήμοι επανέρχονται ζητώντας νέο χρονικό περιθώριο, αυτή τη φορά έως το τέλος Μαΐου.
Η επαναλαμβανόμενη προσφυγή σε παρατάσεις σε ένα από τα σημαντικότερα χρηματοδοτικά εργαλεία για έργα υποδομών αναδεικνύει τις δυσκολίες –και για πολλούς την ανετοιμότητα– της τοπικής αυτοδιοίκησης να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των ευρωπαϊκών προγραμμάτων.
Οι καθυστερήσεις δεν επηρεάζουν μόνο τους ίδιους τους δήμους, αλλά ενδέχεται να δημιουργήσουν επιπτώσεις στο σύνολο του προγράμματος, ακόμη και κίνδυνο απώλειας πόρων για την Ήπειρο.
Το θέμα τέθηκε στη συνεδρίαση της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων, με τον πρόεδρο της ΠΕΔ Ηπείρου, Παναγιώτη Νταή, να περιγράφει τις αντικειμενικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι υπηρεσίες των δήμων.
Όπως ανέφερε, η βασική δυσκολία αφορά την ωρίμανση των μελετών και κυρίως τη συγκέντρωση των απαιτούμενων εγκρίσεων για την υποβολή ολοκληρωμένων φακέλων. Σημαντικό εμπόδιο αποτελεί το γεγονός ότι πολλά σχολικά κτίρια είναι παλαιά, σε ορισμένες περιπτώσεις χωρίς οικοδομική άδεια, γεγονός που απαιτεί εκτεταμένη αναζήτηση στοιχείων για τη στατική και δομική τους επάρκεια.
Παράλληλα, σοβαρό πρόβλημα δημιουργεί και το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Σε αρκετές περιπτώσεις δεν υπάρχουν σαφείς τίτλοι κυριότητας, με αποτέλεσμα οι δήμοι να αναζητούν διοικητικές πράξεις ή άλλες κανονιστικές αποφάσεις για να αποδείξουν την ιδιοκτησία των σχολικών κτιρίων, προκειμένου να μπορέσουν να ενταχθούν σε ευρωπαϊκά προγράμματα.
Ο κ. Νταής σημείωσε ότι το ζήτημα έχει απασχολήσει και την ΚΕΔΕ, η οποία έχει προτείνει νομοθετική ρύθμιση για την οριστική επίλυσή του, ωστόσο μέχρι να υπάρξει λύση, οι δήμοι καλούνται να τεκμηριώνουν κατά περίπτωση την κυριότητά τους, διαδικασία που προκαλεί σημαντικές καθυστερήσεις.
Με βάση τα δεδομένα αυτά, η ΠΕΔ Ηπείρου στηρίζει επίσημα το αίτημα των δήμων για νέα δίμηνη παράταση, έως το τέλος Μαΐου, προκειμένου να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες και να κατατεθούν ώριμες προτάσεις.
Το ερώτημα που παραμένει, ωστόσο, είναι αν οι συνεχείς παρατάσεις αποτελούν αναγκαία διοικητική προσαρμογή ή ένδειξη δομικής αδυναμίας της αυτοδιοίκησης να αξιοποιήσει εγκαίρως τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά κονδύλια.
Και κυρίως να προχωρήσει σε δημοπρατήσεις έργων άκρως απαραίτητων, όπως στην προκειμένη περίπτωση είναι τα σχολεία.
