Οικογενειακή υπόθεση οι γεωργικές εκμεταλλεύσεις

AGROTHS XORAFΣτο 99% του συνόλου των γεωργικών εκμεταλλεύσεων αντιστοιχούν τα οικογενειακά αγροκτήματα στην Ελλάδα σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, που βασίζονται στην πιο πρόσφατη έρευνα για την διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (FSS) που πραγματοποιήθηκε σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, ως γεωργική απογραφή του 2009/10.

Αναλυτικότερα, σύμφωνα με τα κύρια στατιστικά ευρήματα, σχετικά με τα διαρθρωτικά χαρακτηριστικά των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ των 28 κρατών μελών ανάλογα με το οικογενειακό εργατικό δυναμικό, οι οικογενειακές γεωργικές εκμεταλλεύσεις κυριαρχούν στην δομή της γεωργίας της ΕΕ όσον αφορά τον αριθμό τους, τη συμβολή τους στην γεωργική απασχόληση και, σε μικρότερο βαθμό, στην έκταση της γης που καλλιεργούν.

Στο 96,9% οι οικογενειακές εκμεταλλεύσεις της Ε.Ε.

Υπήρχαν 12,2 εκατ. γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28 το 2010, με τη συντριπτική πλειοψηφία αυτών (96,9%) να ταξινομούνται ως οικογενειακές εκμεταλλεύσεις.

Βάσει ορισμού του Διεθνούς Οργανισμού Τροφίμων του ΟΗΕ (FAO), ο όρος «οικογενειακό αγρόκτημα» χρησιμοποιείται για οποιοδήποτε αγρόκτημα βρίσκεται υπό τη διαχείριση οικογένειας, όπου το 50% ή περισσότερο του κανονικού εργατικού δυναμικού παρέχεται από εργαζόμενους της οικογένειας. Βάσει του εργατικού δυναμικού τα οικογενειακά αγροκτήματα αναλύονται σε εκμεταλλεύσεις όπου η εργασία παρέχεται αποκλειστικά από την οικογένεια (αγροκτήματα με μόνο τα συμβοηθούντα μέλη οικογένειας) και εκείνα όπου το 50% ή περισσότερο (αλλά όχι το 100%) του εργατικού δυναμικού ήταν από εργαζόμενους της οικογένειας.

Στο 67% η οικογενειακώς καλλιεργούμενη γεωργική γη

Στο σύνολο των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28, τα οικογενειακά αγροκτήματα παρείχαν το 86,2% του τακτικού εργατικού δυναμικού της γεωργίας και έκτρεφαν το 71,1% του ζωικού κεφαλαίου το 2010.

Το σχετικό μερίδιο τους επί του συνόλου της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης ήταν χαμηλότερο, καθώς αντιπροσώπευαν το 67,4% της ΕΕ-28. Αυτό μπορεί να αποδοθεί στο γεγονός πως πολλές οικογενειακές εκμεταλλεύσεις είναι μικρές εκμεταλλεύσεις που λειτουργούν σε βάση ημι-επιβίωσης (παράγουν αποκλειστικά για δική τους κατανάλωση).

Τα οικογενειακά αγροκτήματα με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας (με άλλα λόγια, εκείνα όπου το 100% της εισροής εργασίας στο αγρόκτημα παρέχεται από τα μέλη της οικογένειας) αντιπροσώπευαν το 94,8% του συνολικού αριθμού των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28 το 2010.

Τα αγροκτήματα με εργαζόμενους μόνο από την οικογένεια παρέχουν τα τέσσερα πέμπτα (80,3%) του συνόλου του τακτικού γεωργικού εργατικού δυναμικού, καλλιέργησαν περισσότερο από το ήμισυ (56,5%) της συνολικής γεωργικής έκτασης και έκτρεφαν περισσότερο από το μισό (55,4%) του συνόλου του ζωικού κεφαλαίου.

Οι μη οικογενειακές αγροτικές εκμεταλλεύσεις

Το 2010, υπήρχαν 79.000 εκμεταλλεύσεις στην ΕΕ-28, όπου τα απασχολούμενα μέλη οικογένειας ήταν λιγότερα από το 50% (αλλά όχι 0%) από το κανονικό εργατικό δυναμικό και 301.000 εκμεταλλεύσεις χωρίς οικογενειακό εργατικό δυναμικού. Όλες μαζί, αυτές οι «μη-οικογενειακές εκμεταλλεύσεις» αντιπροσώπευαν το 3,1% του συνολικού αριθμού των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28 το και καλλιέργησαν σχεδόν το ένα τρίτο (32,6%) της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης.

Τα αγροκτήματα χωρίς οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν πιο διαδεδομένα από τα αγροκτήματα όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν λιγότερο από 50% (αλλά όχι 0%) από το κανονικό εργατικό δυναμικό.

Τα αγροκτήματα χωρίς οικογενειακό εργατικό δυναμικό αντιπροσώπευαν το 2,5% του συνόλου των αγροκτημάτων της ΕΕ-28, καλλιέργησαν περισσότερο από το ένα τέταρτο (27,1%) της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης, έκτρεφαν περισσότερο από το ένα πέμπτο (21,8%) του συνόλου του ζωικού κεφαλαίου, και απασχόλησαν μόλις πάνω από το 1/10 (10,3%) του τακτικού γεωργικού εργατικού δυναμικού το 2010.

Αντίθετα, στην ΕΕ-28 αγροκτήματα όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν λιγότερο από 50% (αλλά όχι 0%) από το κανονικό εργατικό δυναμικό αντιπροσώπευε το 0,6% του συνόλου των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, το 3,4% του τακτικού εργατικού δυναμικού της γεωργίας, το 5,5% της καλλιεργούμενης γης, και το 7,1% των εκτροφών,.

Τα ποσοστά καλλιεργούμενης γης ανά τύπο εκμετάλλευσης

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, οι οικογενειακές εκμεταλλεύσεις ήταν, κατά μέσο όρο, μικρότερες από τις μη-οικογενειακές εκμεταλλεύσεις. Αυτό ισχύει κυρίως για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας.

Σε όλη την ΕΕ-28 το 2010, κάθε αγρόκτημα με μόνο συμβοηθούντα μέλη της οικογένειας είχαν, κατά μέσο όρο, 8,6 εκτάρια γεωργικής γης.

Στα 74,3 στρέμματα ανά εκμετάλλευση ήταν η γη που καλλιεργήθηκε από αγροκτήματα όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν μέχρι το 50% ή περισσότερο (αλλά όχι 100%) του τακτικού εργατικού δυναμικού, δηλαδή ήταν εννέα φορές υψηλότερο από το μέσο όρο των γεωργικών εκμεταλλεύσεων με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας.

Μεταξύ των μη-οικογενειακών εκμεταλλεύσεων, η μέση γεωργική έκταση κάθε αγροκτήματος έφθασε τα 121,2 εκτάρια ανά εκμετάλλευση για εκείνες όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν λιγότερο από 50% (αλλά όχι 0%) από το κανονικό εργατικό δυναμικό, και κορυφώθηκε στα 158,3 εκτάρια ανά εκμετάλλευση για εκμεταλλεύσεις χωρίς οικογενειακή εργασία. Αυτή η τελευταία εικόνα ήταν λίγο πάνω από 18 φορές υψηλότερη από το μέσο όρο για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας.

Οι εκτροφές ζωικού κεφαλαίου

Οι εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28, με μόνο συμβοηθούντα μέλη της οικογένειας είχαν κατά μέσο όρο 6,4 μονάδες ζωικού κεφαλαίου ανά εκμετάλλευση το 2010.

Υπήρξε μια μεγάλη διαφορά στο μέσο αριθμό των ζώων που εκτράφηκαν ανά είδος εκμετάλλευσης, όπως στα αγροκτήματα όπου το οικογενειακό δυναμικό ήταν μέχρι το 50 % ή περισσότερο (αλλά όχι 100%) από το κανονικό εργατικό δυναμικό, τα οποία κατά μέσο όρο, είχαν σχεδόν 13 φορές τα ζώα που είχαν τα αγροκτήματα με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας.

Τα αγροκτήματα με κανένα οικογενειακό εργατικό δυναμικό στην ΕΕ-28 έκτρεφαν, κατά μέσο όρο, σχεδόν 100 μονάδες ζωικού κεφαλαίου το 2010, ενώ οι εκμεταλλεύσεις όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν λιγότερο από 50% (αλλά όχι 0%) του τακτικού εργατικού δυναμικού έκτρεφαν, κατά μέσο όρο, 121 μονάδες ζωικού κεφαλαίου.

Ως εκ τούτου, ο μέσος αριθμός των ζώων που εκτρέφονταν σε αγροκτήματα όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν λιγότερο από 50% (αλλά όχι 0%) του τακτικού εργατικού δυναμικού ήταν σχεδόν 20 φορές υψηλότερος από αγροκτήματα με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας.

Το δυναμικό εργασίας των εκμεταλλεύσεων

Στην ΕΕ-28 τα αγροκτήματα με μόνο συμβοηθούντα μέλη της οικογένειας είχαν, κατά μέσο όρο, ένα κανονικό εργατικό δυναμικό των 0,6 ετήσιων μονάδων εργασίας (ΜΕΕ) ανά εκμετάλλευση το 2010. Με άλλα λόγια, η συνολική εργασία που εκτελείτο σε αυτές τις εκμεταλλεύσεις κατά τη διάρκεια του έτους ήταν ισοδύναμη με το 60% των εργασιών που εκτελούνταν από ένα μόνο πρόσωπο που εργάζεται με πλήρες ωράριο.

Μεταξύ των αγροκτημάτων όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό μέχρι το 50% ή περισσότερο (αλλά όχι 100%) του τακτικού εργατικού δυναμικού, το μέσο μέγεθος του εργατικού δυναμικού ήταν περίπου τρεις φορές υψηλότερο (κατά 2,1 μονάδες ετήσιας εργασίας), ενώ για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις χωρίς οικογενειακή εργασία, ήταν πέντε φορές υψηλότερο (3,1 μονάδες ετήσιας εργασίας), και ήταν μόλις πάνω από έξι φορές υψηλότερο (4,0 ετήσιες μονάδες εργασίας) για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις όπου το οικογενειακό εργατικό δυναμικό ήταν λιγότερο από 50% (αλλά όχι 0%) του τακτικού εργατικού δυναμικού .

Ενώ η μέση εκμετάλλευση χωρίς οικογενειακό εργατικό δυναμικό καλλιεργούσε μια γεωργική έκταση που ήταν, κατά μέσο όρο 18,5 φορές τόσο μεγάλη όσο η γεωργική έκταση που καλλιεργείτο από τα αγροκτήματα με μόνο συμβοηθούντα μέλη της οικογένειας, ο μέσος όρος του εργατικού δυναμικού στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις χωρίς οικογενειακή εργασία ήταν μόνο 5.0 φορές υψηλότερο του εργατικού δυναμικού των γεωργικών εκμεταλλεύσεων με μόνο συμβοηθούντα μέλη οικογένειας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ